hacklink Adalet.az | BƏRAƏT KAĞIZI Adalet.az | BƏRAƏT KAĞIZI Adalet.az | Ədalət -
ANA SƏHİFƏ / YAZARLAR

BƏRAƏT KAĞIZI

Yaşamaq haqqını sübut etmək get-gedə çətinləşir

23345    |   2009-11-27 00:35
Şriftin ölçüsü:
A+ Böyütmək
A+ Balacalaşdır

İndiki uşaqları bilmirəm, bizim illərin uşaqları orta məktəbin ilk sinifinə gedəndə riyaziyyatdan (o vaxtlar "hesab" dərsi deyirdilər) saymağı öyrənmək üçün barmaqlarından istifadə edirdi. Bir-bir barmağımızı qatlayıb, ta gəlib çıxırdıq ona. Amma sonralar say çöpləri çıxdı. Rəngbərəng olan bu çöplərdən mən uşaqlarım üçün də almışdım. Bunları xatırlayıram. Amma eşitdiyimə görə, bu zamanın uşaqları indi deyəsən telefon vasitəsi ilə, kompüter vasitəsi ilə, daha nə bilim nələrin vasitəsi ilə saymaqda maraqlıdırlar. Görünür, bu da zamanın bir diqtəsidi. Və yaxud da zaman belə gəlib. Hər nəsə.
   
   Yaxşı xatırlayıram, hesab dərsində barmağımın birini, daha doğrusu ikisini birdən qatlayıb sayda yanılmışdım. Elə bir müddət uşaqlar mənə sataşıb "doqquzbarmaq" deyirdilər. Bu da uşaqlığın bir yanlışlığı idi. İndiki ağlım olsaydı, yəqin ki, ona da nəsə bir şərh tapıb verərdim, amma o vaxtlar bilmirdim ki, sayı doqquzda da tamamlamaq olar, onda da, təki istək olsun və bir də niyə, hansı məqsədə barmaq saydığını biləsən. Nəsə...
   
   Bütün bunlar indi xatirə olduğu qədər də düşündürücüdü. Çünki ömür də sayılı gündü və o sayılan günlər bir-bir üzügeriyə, arxa plana doğru gedir. Yəni, çoxluqdan azlığa doğru bir hərəkət başlayır. Bu hərəkəti, bu azalmanı saxlamaq mümkün deyil. Ən azı ona görə ki, bu Tanrı hökmü - insanın beşikdən məzara tərəf gedən yoludu. Və mən də bu yolun yolçularından biri kimi, çoxluğun azalmasını hər gün hiss edir, hər gün bir barmaq qatlayıram. Qatlanan barmaqların harda bitəcəyini, harda bir-birinə qarışacağını qismən təxmin etsəm də, amma içimdə bir inam var ki, bu dəfə doqquzda dayanmayacam, ən azı ona gəlib çatacam. Gəlib çatdığım yerdə də yəqin ki, deyəcəyim sözün heç olmasa son təsəlli işartısı kimi qəbul olunmasına imkan yaranacaq. Bilirsiniz niyə? Ona görə ki, ürək adlanan özəl dünyada olanlar yalnız və yalnız sahibinə və Tanrıya bəllidi. Tanrı da imkan verəndə sahibi həmin özəlliyin müəyyən qismini üzə çıxara bilir.
   
   
   
   mən hələ də gün sayıram
   
   uşaq barmaq sayan kimi
   
   könlümdən işıq yayıram
   
   dərələr səs yayan kimi...
   
   
   
   mən hələ də qəm çözürəm
   
   çözdüyüm qəmə dözürəm...
   
   boyat dərdimdən bezirəm
   
   təzəsini duyan kimi...
   
   
   
   mən sənlə dolu anımdan
   
   qovuram, yadı yanımdan!
   
   soyuram - ilan canından
   
   qabığını soyan kimi...
   
   
   
   mən hələ də məcnunluqda
   
   əl çatmaz bir məchulluqda
   
   sevmək əgər məşqulluqsa -
   
   öləcəyəm- doyan kimi!..
   
   
   
   ***
   
   Son günlər Bakının havası lap cızığından çıxıb. Sakit, səssiz dayandığı bir məqamda bir də görürsən ki, bir topa bulud döndü şıdırğı yağışa. Leysan necə başlayırsa, "Bəyin oğurlanması" filmində deyildiyi kimi, yağışdan tutub göyə çıxmaq imkanı yaranır. Bax, belə bir yağışın altında tək, hər kəsdən ayrı bir şəkildə küçə ilə addımlayıram. Mənə xoş gəlir, yağış altında, qar üstündə gəzmək. İndi qar üstündə gəzmək mövsümü bir az uzaqdadı. Yəqin ki, doğulduğum yerlərdə artıq ilk qar öz mənzərəsini sərgiləyib. Amma yağış payım Bakıda könlümü xoş edir. Üz-gözümdən üzü aşağı axan bu yağışın altında addımlaya-addımlaya gedərkən elə olur ki, şəhərimizin iri gölməçələrini belə, seçə bilmirəm. Çünki küçə boyu əməlli-başlı çay axır. Bu çaydan keçmək, yəni yolun sağını soluna dəyişmək hünər istəyir. Məndə də o hünər yoxdu. Odur ki, yolu hardan gəldi, necə gəldi keçib gedirəm.
   
   Sürücü qardaşlara da Allah insaf versin. Nə yağışı nəzərə alırlar, nə də yolu keçəni (Bu yerdə yadıma Faiq Qismətoğlu düşdü. O da sürücülərdən və yollardan həmişə dad edir). Bax, bir də onda hiss etdim ki, əməlli-başlı lilli-lehməli su çırpıldı sifətimə. Bütün əhvalım pozuldu.
   
   Göydən ələnən nur damcıların bu lilə, lehməyə çevrilməsi istər-istəməz ürəyimi ağrıtdı. Ona görə də məni bu görkəmə salan sürücünün ardınca heç nə demədim. Birdə desəydim də nə səsim ona çatacaqdı, nə də sözüm. Ən azı ona görə ki, maşını bu cür idarə edən mütləq həmin anda xoş duyğulardan, anlayışdan yetirəncə uzaq olur, yoxsa bu hərəkətə yol verməzdi. Və mənim də bu çılpaq həqiqətin qarşısında durub nəsə deməyim özü də elə həmin sürücünün hərəkətinə bənzəyərdi. Odur ki:
   
   
   
   çılpaq bir yalan
   
   ütülü pul kimi
   
   oynadı
   
   gözlərimin önündə...
   
   
   
   sifarişçisi
   
   ehtiyac olan
   
   bu ağ yalan
   
   ütülü pul kimi
   
   hər an
   
   əzilib
   
   atıla da bilər,
   
   yuxarı başa keçib
   
   həqiqətin
   
   havasına
   
   qatıla da bilər -
   
   qərar
   
   ağıldan
   
   və məntiqdən
   
   gələcək -
   
   görək zaman nə deyəcək!..
   
   ***
   
   Payızın son ayında torpaqdan gələn qoxunu ilk dəfə şəhərdə hiss etmişəm. Bilmirəm, şəhərin asfalt örtüyü çoxdu, yoxsa şəhərdə torpaq azdı deyə burda həmin qoxu payıza qədər qorunub saxlanılır, yaxud da burda hasısa bir sirr var... hər nədisə həqiqətən bu payız yağışlarında mən Bakıda torpağın qoxusunu duydum. Təsəvvürümdə yayın cırhacırında Qarabağda, Mildə, Muğanda, Şirvanda qovrulan torpağın üstünə səpilən suyun təsirindən torpaqdan gələn qoxu canlandı. Həmin andaca ürəyim səksəndi, yadıma o qoxunun dolu olduğu günlər, həsrətini çəkdiyim yerlər düşdü və mən istər-istəməz torpağın bu qoxusunu ciyərlərimə çəkmək üçün sudan çıxarılmış balıq kimi ağzımı açıb dərindən nəfəs almağa başladım. Yanımdan ötüb keçənlərin mənə sancılan baxışlarına məhəl qoymadan torpağın qoxusunu ciyərlərimə çəkirdim. Elə həmin anda da rəhmətlik Vidadi Məmmədovun bir sözü yadıma düşdü:
   
   - Torpaq adamı çəkir!
   
   Təbii ki, Vidadi Məmmədov həmin sözü, həmin fikri başqa məqamda, başqa yer üçün demişdi. Özü də başqa birisinə demişdi. Mən sadəcə, həmin o torpaq qoxusundan, təsirindən duyğulandım və həmin sözlər də yadıma düşdü.
   
   Bakıda da ağaclar yavaş-yavaş çılpaqlaşır. Payız havasına qol qaldırıb yarpaq tökən ağaclar mənə nədənsə təklikdən, tənhalıqdan xəbər gətirənə bənzəyir. Elə bilirəm ki, bu ağaclar bir də göyərməyəcək, bar verməyəcək. Elə beləcə payızın saçyoldusunda quruyub gedəcəklər... Və bütün bu düşündüklərim də payızın özü kimi sapsarı saralacaq. Bu sarılığın içərisində sabaha bir cücərti qalıb- qalmayacaq bax, onu deməyə çətinlik çəkirəm. Çünki ən böyük həqiqətlərin belə zamana ehtiyacı var. Zaman isə öz bildiyi məqamda hökmünü verir. Onu tələsdirmək olsa-olsa süni yolla nəsə əldə etmək kimi bir şeydi. Nə dadı daddı, nə görünüşü görünüş.
   
   
   
   mən hələ də
   
   fikirlərin cəngindəyəm
   
   bu savaşda uduzmaq da, udmaq da var...
   
   dərd qovduğu kəhərlərin tərkindəyəm
   
   büdrəyəndə yıxılmağı dadmaq da var.
   
   
   
   mənim üçün yoxuş artıq sona çatıb
   
   eniş isə qaçılmazdı -
   
   qismət belə...
   
   barmaq sayı daha gəlib ona çatıb-
   
   doğuluşdan kəsilibdi kəsmət belə..
   
   
   
   sən halıma için-için üzülmə heç
   
   təpki də var, görüntü də, ədalət də!
   
   bu həyatın ip ucunu özün tap, seç
   
   görəcəksən nələr çəkir Əbülfət də...
   
   
   
   Düşündüklərimi yazıb yekunlaşdırmağa çalışdığım məqamlarda qəribə olaylar baş verdi. Bir anlıq həyata da, qələmə də, sözə də, lap elə özümə də yazığım gəldi. Açığı anlaya bilmədim ki, çevrəmiz, həyatımız, bütövlükdə ömrümüz niyə məhz nələrisə izah etməyə həsr olunmalıdır?.. Niyə biz mütləq izahlarla, izahatlarla, şərhlərlə, bir sözlə, özünə bəraət sığortası ilə yaşamalıyıq. Məgər ömür gündoğandan günbatana tingdən, çubuqdan uçub yıxılan ağaca, yaşıl yarpaqdan xəzələ, elə konkret desəm doğuluşdan ölümə qədər gedən bir yol deyil? Əgər belədirsə və bunu hamımız da qəbul etmişiksə, onda niyə ürəyimizin səsi ilə ruhumuzun pıçıldadıqlarını kimlərinsə qarşısına bəraət donunda çıxarmalıyıq? Nə bilim vallah, nə qədər düşünsəm də, öz duyğularımı doğmalığından başqa həqiqət olduğuna qədər inandığım başqa heç nəyi qəbul etmək gücündə deyiləm. Sizi deyə bilmərəm, mən deyəsən yalan dünyada yaşayıram. Elə bir dünyada ki, yaşamaq haqqında hüquqi sənəd ola biləcək bəraətim də yoxdur.


YAZARIN ARXİVİ

2018-11-18 : DOYMUŞ MƏHLUL
2018-10-23 : YARIMÇIQ MƏKTUB
2018-09-21 : ÜMİD KƏNDİRİ
2018-09-14 : ÖMÜR YARPAQLARI
2018-09-08 : ŞUNURLULAR
2018-09-06 : Təzyiq yazısı
2018-09-05 : AYLI BİR GECƏ
2018-07-31 : HAVALI YAZI
2018-02-01 : "O SÖZƏCƏN..."
2017-12-15 : İLĞIM
2017-11-27 : «QABİL»
2017-11-24 : VAXT GÜNAHKARI
2017-09-27 : "BAYILDAN BAYIRA"
2017-08-29 : KİŞİ TİTULU
2017-08-11 : OVQAT YARADAN…
2017-07-29 : İSTƏK...
2017-07-28 : SÖZ HEYKƏLİ
2017-07-25 : BU DA 27–di!
2017-07-14 : "QALIN" ADAMLAR
2017-06-09 : GÜNAHIM NƏDİ?
2017-06-06 : "SNAYPER QIZ"
2017-05-26 : HAVADAKI ADAM
2017-05-05 : BAKI KÖÇKÜNÜ
2017-03-31 : SOY… QIRIM…
2017-03-01 : MÜŞFİQ TUFANI
2017-02-14 : "YADA DÜŞDÜ"
2017-02-10 : ÖMÜR QIRIQLARI
2017-02-03 : YAŞ HƏDDİ
2017-01-27 : NEKROLOQ
2017-01-19 : BİTMƏYƏN AĞRI
2017-01-06 : SON XƏBƏRDARLIQ
2016-12-16 : ALLAHIN İŞİ
2016-09-09 : BİR HECALI SÖZ
2016-08-13 : MƏKTUB
2016-08-12 : HAVA
2016-08-12 : MƏKTUB…
2016-07-01 : CƏNAB NAZİR
2016-06-17 : ÜMİD KƏNDİRİ
2016-04-29 : NİŞANÇI
2016-04-09 : ŞUŞANIN YOLU...
2016-04-08 : ŞUŞANIN YOLU...
2016-03-11 : MART OVQATI
2015-12-19 : MÜQƏDDƏS AMAL
2015-12-12 : YANIQ SƏS
2015-11-13 : Tofiq Abdinlə
2015-11-13 : ÜZ SUYU
2015-10-31 : SEÇİM ANI…
2015-09-12 : İNSANLIQ
2015-08-27 : YADDAŞ YAZISI
2015-08-19 : "AZƏRBAYCAN"
2015-07-10 : İLĞIM
2015-06-18 : DOST GEDİB…
2015-06-17 : "SAAT SƏSİ"
2015-05-06 : "AZƏRBAYCAN"
2015-04-22 : "YADA DÜŞDÜ"
2015-03-18 : "ADİ QƏŞƏM"
2015-02-28 : HAVALANMIŞ ADAM
2015-02-14 : SENSASİYA
2015-02-12 : BACI DOST OLARSA
2015-02-07 : YARPIZ SÖHBƏTİ
2015-01-16 : YAŞAYAN RUH
2015-01-10 : XAŞ + XAŞ
2015-01-09 : "QƏLƏM SƏSİ"
2014-12-27 : SAXTA BABA
2014-12-26 : SAXTA BABA
2014-12-20 : ŞUNURLU ADAMLAR
2014-12-16 : ELNURUN KİTABI
2014-12-11 : RUH ADAMI
2014-11-29 : NAXIŞLI ADAM
2014-11-20 : HƏYATIMDAKI ADAM
2014-11-15 : DİQQƏT TALONU
2014-11-14 : "QUM SAATI"
2014-11-12 : STATUS - KVO
2014-11-08 : BİR ƏTƏK DAŞ
2014-11-04 : PAMBIQLI QULAQLAR
2014-10-29 : "ƏDƏBİ HƏYAT"
2014-10-11 : AŞ QARASI
2014-10-04 : ZİNDAN UŞAQLARI
2014-09-03 : "YADA DÜŞDÜ"
2014-08-23 : İÇİMDƏKİ TOY
2014-07-18 : Kimsə yoxdu...
2014-07-05 : KİŞİ
2014-06-21 : ÜZ SUYU
2014-06-14 : TANISAM UTANACAQ
2014-05-24 : DİŞ ÇÖPÜ
2014-04-26 : QURU ADAM
2014-03-20 : İynə boyu yazı
2014-03-15 : LƏNƏTLƏNMİŞ
2014-01-25 : ÖZGƏ PALTARI
2013-12-21 : İSİNİŞMƏ...
2013-11-09 : QANADLI GÜNLƏR
2013-07-27 : DOST GEDİB...
2013-07-20 : PALAZA BÜRÜN...
2013-07-13 : YARIMÇIQ YAZI...
2013-05-08 : RUHUMUZUN ÜNVANI
2013-05-04 : "MAYOVKASIZ" MAY
2013-01-19 : DİRƏDÖYMƏ...
2012-12-20 : ATILAN İLK ADDIM
2012-12-08 : ÖGEY ANA
2012-12-07 : ŞAD XƏBƏR:
2012-11-27 : CANLI TARİX
2012-11-24 : SƏNSİZ
2012-11-16 : ÜMİD VERMƏK
2012-11-14 : SƏNSİZ
2012-10-13 : "BİZİM DÜNYA"
2012-08-18 : ADSIZ GÜNAHLAR
2012-06-23 : DON JUAN
2012-06-15 : ONDAN HAMIYA
2012-06-14 : RÜSTƏM KAMAL
2012-02-25 : DOLABDAKI ÜRƏK
2012-02-04 : BİR QIŞ NAĞILI
2012-01-07 : DİQQƏT QITLIĞI
2011-12-31 : SOVQAT
2011-12-17 : NƏFƏSLİK...
2011-11-12 : DOLAB
2011-08-27 : BİR SEVGİ DRAMI
2011-07-22 : SÖZÜN GÜNÜ
2011-07-16 : SİRLİ ZƏNG
2011-07-02 : İLİN YARISI
2011-06-11 : GÖRÜŞ YERİ
2011-05-28 : KÜT BIÇAQ
2011-04-30 : SATILIR
2011-04-23 : QAÇIRILAN QIZ
2011-04-16 : TƏNHA KİŞİ
2011-04-09 : GÖYDƏNDÜŞMƏ
2011-03-19 : AYDINLIQ
2011-03-15 : FRANSIZCA
2011-02-23 : 55-ə ÇATMADIN
2011-02-19 : Bu da bir il
2011-01-29 : GÖZMUNCUĞU
2011-01-22 : HƏYATIN BİR ANI
2011-01-08 : BAŞLANĞIC
2010-12-31 : BU DA İLİN SONU
2010-12-25 : CAN AĞRISI
2010-11-06 : SEÇİLƏN
2010-10-30 : YARALI DURNA
2010-09-18 : PƏRAKƏNDƏ YAZI
2010-07-31 : Axtarış
2010-07-02 : ÜMİD SORAĞINDA
2010-05-01 : DÜYÜNÇƏ
2010-04-17 : CƏRRAH BIÇAĞI
2010-02-20 : DÖZÜM MƏQAMI
2010-01-30 : AYRILIQ ANI
2010-01-16 : SEÇİM ANI
2009-12-12 : SÜKUTLA SÖHBƏT
2009-11-27 : BƏRAƏT KAĞIZI
2009-11-21 : KÖLGƏLƏR...
2009-10-31 : YARPAQ TÖKÜMÜ
2009-10-10 : CAVABSIZ SUALLAR
2009-09-12 : BİR AN
2009-08-22 : HƏFTƏMİN ACISI
2009-06-20 : XOCALI TOYU
2009-06-06 : UZUN BİR GÜN...
2009-05-23 : VAXTINDA
2009-05-02 : AĞLAYAN BULUDLAR
2009-03-14 : "BƏXTƏVƏRLİK"
2009-03-07 : ANAMA MƏKTUB...
2009-02-28 : ADİ RİYAZİYYAT
2009-01-31 : CAN AĞRISI
2009-01-24 : "ƏZABSIZ ANLAR
2009-01-10 : BƏHANƏ
2008-12-31 : Bazarlıq
2008-12-13 : DƏLİ ADAM
2008-12-06 : FAYDASIZ QAZINTI
2008-11-22 : PULUN VAR?
2008-11-15 : QALXANIN ENMƏSİ
2008-10-18 : ÖMRÜN BİR ANI
2008-10-11 : PAYIZ YAĞIŞLARI
2008-09-28 : MƏKTUBLAŞMA
2008-09-06 : QAYNAR QAZAN
2008-08-30 : ERA
2008-08-23 : OVCUMDA YANAN OD
2008-08-02 : QARIŞIQ YAZI
2008-07-12 : QƏFLƏT YUXUSU
2008-06-28 : ƏRKƏSÖYÜN
2008-06-07 : BAŞ AĞRISI
2008-05-17 : QURUMUŞ GÜLLƏR
2008-04-19 : DAŞ
2008-03-20 : ATHAAT
2008-02-02 : PASİBAN
2008-01-12 : AMERİKA AYISI
2007-12-06 : XƏBƏRDARLIQ
2007-11-24 : QALMAQAL
2007-11-23 : ÇÖKHAÇÖK
2007-11-22 : QIZDIRICI...
2007-11-03 : QOYUN BƏXTİ...
2007-10-27 : AŞİQLİK
2007-10-24 : XƏCALƏT
2007-10-19 : PAYIZ NOTLARI
2007-10-10 : BASARAT
2007-10-06 : ƏBƏDİ ÜNVAN
2007-10-06 : PERSONAJ
2007-10-05 : ÜÇ PÖHRƏ
2007-10-04 : HADİSƏ
2007-10-03 : HAVA
2007-10-02 : ÜZƏRLİK
2007-09-22 : HÖKM
2007-09-15 : VAHİMƏ
2007-09-01 : İNSTİNKT
2007-08-28 : NİYƏ ÖLDÜ?..
2007-08-15 : GÜNAH
2007-08-11 : PARALEL
2007-08-08 : GÜNVURMA
2007-08-07 : SALON
2007-08-04 : HÖRMƏT(sizlik)
2007-07-31 : TELEFON ZƏNGİ
2007-07-28 : QUDUZLUQ
SON XƏBƏRLƏR
2019-11-14
2019-11-13


VİDEO



ƏDALƏT BU GÜN
Redaktor seçimi
FOTOREPORTAJ
GÜNÜN SİTATI
SORĞU
Dövlət xəstəxanaları pulludu, yoxsa pulsuz?

Pullu (93.33%)
Pullsuz (6.67%)

ÇOX OXUNAN
GÜNÜN LƏTİFƏSİ
"- Orda danışdığın anektodu mənə də danışa bilərsən?"

"Lavrov: 

- Hansını? Mollanın Teymurla olan fil anektodunu?"



digər lətifələr
ARXİV
FACEBOOK