ANA SƏHİFƏ / YAZARLAR

PULSUZLUQ

25771    |   2009-05-18 23:35
Şriftin ölçüsü:
A+ Böyütmək
A+ Balacalaşdır

Çox vaxt deyirlər ki, pul əl çirkidir. Elə onsuz da keçinmək olar. Bu ifadəni ən çox da sovet dönəmində daha tez-tez işlədərdik. Amma illər keçdi, sosializm dağıldı və ölkə kapitalizm yönümündə inikşaf etməyə başladı. Artıq göründü ki, heç də sovet dönəmində deyildiyi kimi, pul əl çirki deyilmiş. Yəni pul elə bir şeydir ki, onsuz insan evdən çıxıb, işə gedə bilməz və işdən də evə qayıda bilməz.
   
   Deyirlər ki, pul açmayan qapını heç bir şey aça bilməz. Bunun nə dərəcədə həqiqət olub-olmadığını yəqin çoxları bilməsə də, pulu olanlar və olmayanlar yaxşı anlayırlar. Adi qohum-əqrəbanın evinə bir hədiyyə alıb gedəndə səni çox hörmətlə qarşılayırlar. Yüz dəfə əli dolu gedirsən yaxşı olur, amma bir dəfə əli boş gedəndə görürsən ki, səni əvvəlki istiliklə və mehribanlıqla həmin evdə qarşılamırlar. Deməli, burda da pulun yeri görünür. Pulun yeri həmişə, hər yerdə və hər an hiss olunur. Daha doğrusu, pul olmadan indiki zamanda heç bir işi aşırmaq mümkün deyil.
   
   Bir neçə gün bundan əvvəl "Azərbaycan" nəşriyyatının yeməkxanasında yazıçı-publisist və vaxtı ilə Azərbaycanın İstanbulda baş konsulu işləmiş Xeyrəddin Qoca ilə görüşdük. Ümumiyyətlə, Xeyrəddin Qoca elə bir insandır ki, həmişə ürəyindən keçirdiklərini dilinə gətirib. Yəni Cəlaləddin Ruminin sözü ilə demiş olsaq o, olduğu kimi görünən adamdır. 40 il bundan əvvəl onu necə səmimi və sadə insan kimi tanımışıqsa, elə o səmimiliyini də müxtəlif vəzifələrdə işləməsinə baxmayaraq, qoruyub saxlayıb. Xeyrəddin müəllim həmin günü qan təzyiqinin qalxdığını dedi. Sonra da əlavə etdi ki, qan təzyiqi filan həmişə insanın əsəblərindən və narahat yaşamasından yaranır. Bir balaca pulum olsa, o dəqiqə qan təzyiqim normallaşacaq. Bir çox vəzifəli adamlara deyirəm ki, qan təzyiqiniz qalxan kimi avrodan, dollardan başınıza sürtün o dəqiqə təzyiqiniz aşağı düşəcək. Onlar mənim bu sözümü qəribçiliyə salmırlar. Deyirlər ki, düz deyirsən. Hər şeyi həll eləyən və nizamlayan puldur. Pul olmayanda adamın qan təzyiqi də qalxar, hələ üstəlik şəkəri də.
   
   Həmin günü mənim də "davleniyam" qalxmışdı. Xeyrəddin müəllim dedi ki, sənin də "davlenin" pulsuzluqdan qalxıb. Əgər cibinə biri ürəyin istədiyi qədər pul qoysa, o dəqiqə "davlenin" normallaşacaq, qanın da durulacaq. Düz sözə nə deyəsən. İnsanı heç vaxt dərd qocaltmır. İnsanı qocaldan, onun belini əyən və ən nəhayət çətin günlərə salan pulsuzluqdur. Pul olanda dağ boyda dərd fındıq boyda olur, pul olmayan da fındıq boyda dərd dağ boyda olur.
   
   Bəzən deyirlər ki, filankəsi dərdi öldürdü. Doğrudan da kasıb adamlar hər hansı bir əzizini itirəndə o dərdin içində itib-batır. Amma mən bir adam tanıyıram, cavan oğlu suda boğulub ölmüşdü, oğlunun yeddisindən sonra üzünün tükünü qıxdırdı və həyat yoldaşını da götürüb Soçiyə dincəlməyə getdi. Çoxları elə fikirləşirdi ki, gözünün ağı-qarası olan oğlunu itirəndən sonra həmin pullu adamın ürəyi partlayacaq. Ancaq onun ürəyi partlamadı. Bir ay Soçidə istirahət etdi, bir ay Moskvada oldu, bir ay da Kiyevdə. Bununla da onun dərdi köhnəldi və yüngülləşdi. Oğlundan sonra həmin kişi düz 25 il həyat sürdü. Özü də dərdli-qəmli və kədərli bir ömür deyil, kefli-damaqlı günlər yaşadı.
   
   Sözümüzü ona gətiririk ki, pulsuzluq bəzən dağ boyda kişiləri əyərək hansısa gədanın qapısına aparır. Həmin gəda da özündən razı vəziyyətdə dağ boyda kişini görüb kresloya yayxanır. Elə bil həmin adam dağ boyda kişinin əyilməsindən sanki zövq alır. O bilir ki, zaman onların yerini səhv salıb. Yəni o vəzifə kreslosunda gəda yox, dağ boyda olan mərd kişi əyləşməli idi. Amma neyləmək olar ki, həmin kresloda əyləşən o gədadır.
   
   Ataların yaxşı bir kəlamı var: "Ehtiyac qul eylər qəhrəmanı da". Bayaq dediyimiz kimi, hər yerdən əli üzülən, ümidi puç olan adamlar bəzən vəzifə kreslosunda əyləşən elə namərd insanlara möhtac olurlar. Bu möhtaclıqsa, bir çox halda pullu adamlara ləzzət eləyir. Görür ki, onun qapısının ağzında qat-qat ondan savadlı, istedadlı və əsil nəcabəti güclü olan insanlar durub boynunu büküblər. Nə var, nə var bu özündən razı olan adam onlara beş-on manat pul verəcək.
   
   Pulsuzluq böyük bəladır. O qədər böyük bəladır ki, adamın cibində pulu olmayanda nə xeyirə gedə bilir, nə də şərə. Hələ biz onu demirik ki, onun nə elə ev-eşiyi var, nə də bahalı maşınları. Ümumiyyətlə, xeyir-şərə gedəndə də heç kim sənin istedadına, savadına və ağlına baxıb qiymət vermir. Məclisə girəndə birincisi sənin üst-başına fikir verirlər. Görürlər ki, üst-başın cır-cındır günündədir heç sənə yaxınlaşıb "xoş gəlmisən" deyən olmur. Sakitcə gedib toyda, yasda bir yerdə əyləşib durursan. Amma elə ki, vəzifəli bir adam, pullu insan görəndə çoxları qaçıb onunla ikiəlli görüşür, sonra da yanında oturub söhbət eləyirlər. Söhbəti də ona görə eləyirlər ki, bəlkə bu vəzifəli adamdan bir şey qopardılar.
   
   Bir dəfə yas məclisində əvvəllər rayonlardan birində icra hakimiyyətinin başçısı işləmiş insanı gördüm. İçəri girəndə gördük ki, onun yanında heç kəs əyləşməyib. Elə təkcə özü oturub mollanın danışdıqlarına qulaq asır. İcra başçısının bizimlə dost olan qohumundan soruşduq ki, əvvəllər sənin qohumunun yanında oturmaq üstündə dava düşürdü, indi heç kəs onun yanında əyləşməyib? Dostumuz qımışıb dedi ki, əvvəllər onun yanında ona görə oturmaq istəyirdilər ki, ya kimsə ondan xahiş edəcəkdi, ya da beş-on manat pul alacaqdı. Sözün düzü, əvvəllər vəzifədə işləmiş bu adam səxavətli insan idi və çox adama da yaxşılıq eləmişdi, cibinə pul qoymuşdu. Amma biz onun bir stəkan çayını da içməmişdik. Məclisdə gedib düz onun yanında oturduq. Kişi bizi görəndə sevindi. Elə bil dünyanı ona verdin. Dərdi açıldı, nə açıldı. Dedi ki, nə yaxşı siz gəldiniz, yoxsa ürəyim partlayırdı. Gördüyünüz bu məclisdəki adamlar var ey, hamısına o qədər yaxşılıq eləmişəm ki, ömrü boyu o yaxşılığın balaca bir hissəsini geri qaytara bilməzlər. Onda hamı gəlib mənim yanımda otururdu. Hətta çayı da gətirib elə özləri stolun üstünə qoyurdular. Xidmətçiləri mənə yaxınlaşmağa qoymurdular. Amma indi "çörəyim onları tutsun" .
   
   Bax, dünya pul üstə qurulub. Pulun varsa, sən hörmətli, ən yaxşı adamsan. Pulun yoxdusa, gedib oturacaqsan məclisin bir yerində və heç kim də gəlib sənin yanında əyləşməyəcək. Axı bir də niyə əyləşməlidir? Səndən işi aşmır, gücü aşmır. İndi daha varlı və pullu adamlar axtarırlar ki, gəlib onların yanında otursunlar.
   
   Elə bil ki, pulsuzluqla danışıb oxucularımızın qanını qaraltdım. Amma vallah, mən heç vaxt "ağlayan" adam olmamışam. O da faktdır ki, pul olmayanda adam evdən verilən siyahıdakı çox şeyi belə ala bilmir. Xeyrəddin Qoca deyir ki, evdən çıxanda mənə də bir siyahı verirlər. Elə ki, onları alıb evə aparıram, qan təzyiqim normallaşır. Ancaq bəzi şeyləri eləyə bilməyəndə yenidən qan təzyiqim qalxır.
   
   İndi bizim də pulumuz olmayanda dərdimiz artır və qan təzyiqimiz yüksəlir. Hələ şəkərin qalxmasını demirik. Çünki bu insanı daha pis günə qoyur. Bütün insanlara pullu ömür arzulayaq ki, özümüz də pul sarıdan çətinlik çəkməyək. Axı adamın pulu olmayanda fındıq boyda dərdi dağ boyda, pulu olanda dağ boyda dərdi fındıq boyda olur. Allah eləsin bizim həmişə dərdimiz fındıq boyda olsun.
   
   


YAZARIN ARXİVİ

2017-12-15 : O BİR QAYA
2017-12-13 : PARTAPART...
2017-12-05 : UNA NƏ QATAQ?
2017-11-28 : O BALACA UŞAQ
2017-11-22 : QALXIN, OTURAQ!
2017-11-08 : O, BİR NUR İDİ
2017-08-31 : DUZSUZ ADAMLAR
2017-08-28 : İSRAFÇILIQ
2017-08-18 : MÜBARƏK ÖLÜM
2017-08-11 : AY İŞIĞI
2017-07-07 : NƏNƏ VƏ NƏVƏ
2017-06-23 : MÖCÜZƏ
2017-06-06 : ÖLDÜR MƏNİ...
2017-05-23 : ÖLMƏYƏN ÜMİD
2017-05-12 : QARA QOÇ
2017-03-30 : NANKOR OĞUL
2017-03-17 : TUT QURUSU…
2017-02-03 : ÖLÜ XORTLADI…
2017-01-06 : BU ÜRƏKLƏ…
2016-12-09 : SÖZÜN ƏTRİ
2016-11-05 : O YAZ YAĞIŞI...
2016-11-04 : O YAZ YAĞIŞI…
2016-10-15 : AĞ YUXU
2016-07-09 : ÇİNAR AĞACI
2016-04-23 : ŞEYTAN AĞACI
2016-03-08 : BALACA PADŞAHLAR
2016-02-20 : KÖPƏYƏ EHSAN
2016-01-16 : DÜNYA MALI...
2015-11-14 : EŞŞƏK SÜDÜ
2015-08-22 : ZƏRBƏ
2015-07-04 : AĞACLAR QURUYUR
2015-06-13 : QORXMA, OĞUL!
2015-06-02 : ALAÇATI...
2015-05-16 : BİR KƏLMƏ...
2015-05-15 : ARXAYA BAXANDA...
2015-05-01 : ENDİRİMLƏR...
2015-04-11 : YAZ YAĞIŞI
2015-04-03 : BOLLUQ OLACAQ?
2015-03-20 : ELÇİLİK
2015-03-14 : DƏYİRMAN DAŞI
2015-03-05 : "BARI NAXÇIVAN"
2015-02-14 : FALA BAXIRAM
2015-01-24 : GÖZƏL ÖLÜM
2015-01-16 : QARA ÇÖRƏK
2015-01-15 : QARA ÇÖRƏK
2014-12-31 : SƏBRLİ OLSAN...
2014-12-20 : KİRVƏ
2014-12-13 : DİLİN BƏLASI
2014-12-06 : CƏHALƏT QUYUSU
2014-11-29 : LOTU
2014-09-27 : SƏBR ELƏ
2014-09-25 : BELƏ TOY OLAR?!
2014-09-20 : BÖYÜK GÜNAHLAR
2014-09-13 : KÜPƏ
2014-09-06 : BEŞ CANAVAR
2014-09-03 : SU QITLIĞI...
2014-08-16 : BÖYÜK DAYAQ
2014-08-12 : LAQEYDLİK
2014-08-09 : SOYUQ ADAMLAR...
2014-08-02 : TÖHMƏT
2014-07-19 : YALAN...
2014-06-07 : ÇƏTİN GÜN
2014-05-28 : EHSAN
2014-05-17 : ƏLDƏN QALAN...
2014-03-08 : Təmiz adam
2014-03-01 : Qarınotaranlar
2014-02-28 : Yağmurlu hava...
2014-02-22 : GÜN KEÇDİ...
2014-02-08 : TOY GECƏSİ...
2014-01-25 : TAMAH
2014-01-18 : XƏCALƏT TƏRİ
2014-01-11 : YAĞIŞ...
2013-12-28 : DÖNÜŞ
2013-11-23 : SƏDR ATI
2013-11-16 : YURD YERİ...
2013-11-02 : PAXIL
2013-09-07 : BAŞ REDAKTOR
2013-08-31 : CADUGƏR
2013-08-17 : KOBRA
2013-08-03 : POÇTALYON
2013-07-27 : AYRILIQ...
2013-07-20 : SÖZGƏZDİRƏN
2013-07-13 : SƏNGƏR
2013-07-06 : QUDURĞAN
2013-06-22 : DƏMİRÇİ
2013-06-15 : GOPÇU KİŞİ
2013-05-25 : QOHUMLUQ
2013-05-18 : HƏSRƏT YAĞIŞI
2013-05-11 : ƏRİK AĞACI
2013-05-04 : AYRILIQ
2013-04-27 : ELÇİLİK
2013-04-20 : İLDIRIM
2013-04-13 : GÜN İŞIĞI
2013-04-06 : DÖYÜŞ
2013-03-30 : EHSAN
2013-03-20 : YARMARKA OYUNU...
2013-03-16 : ÜRƏK DÖZSƏ...
2013-03-08 : KOR ARVAD
2013-03-02 : YALTAQ
2013-02-23 : ZƏHRİMAR
2013-02-16 : SÖNƏN OCAQ
2013-02-02 : DÜYÜN
2013-01-26 : VƏZİFƏ
2013-01-19 : MƏRDİMAZAR
2012-12-22 : QORXU
2012-12-15 : TƏNHA QOCA...
2012-12-08 : ÜZÜK
2012-11-27 : GÖZ DƏYİB...
2012-11-27 : QAN DAVASI...
2012-09-15 : GECƏYARISI QƏTL
2012-08-18 : GÖZ YAŞI...
2012-08-04 : DAŞ HASARLAR...
2012-06-15 : TOY...
2012-06-02 : DURULAN DÜNYA...
2012-05-12 : KÖÇ...
2012-04-28 : POÇT QUTUSU...
2012-04-07 : ÜNVANSIZ EŞQ
2012-03-03 : ZƏHƏR TULUĞU
2012-02-18 : POLKOVNİK...
2012-02-11 : YALANÇININ...
2011-12-31 : Bir ovuc torpaq
2011-12-24 : DÜZ SÖZ...
2011-12-17 : O DÜNYALIQ...
2011-12-10 : QUTUDA İLAN...
2011-12-03 : ARTIQ TAMAH...
2011-10-22 : DƏRİN QUYU...
2011-08-13 : PARTLAYIŞ...
2011-08-06 : OD İÇİNDƏ...
2011-07-23 : AĞ DÜNYA...
2011-05-07 : QARA EYNƏK...
2011-04-30 : HAQSIZLIQ
2011-04-23 : MÜBARİZƏ...
2011-04-16 : GÜNAH...
2011-02-12 : HARINLIQ...
2010-12-31 : ATƏŞFƏŞANLIQ
2010-11-06 : BAHALIQ
2010-08-28 : DƏLƏDUZLUQ...
2010-07-10 : BƏDNƏZƏR
2010-06-12 : ÇƏTİN GÜN
2010-03-13 : YOLUNU AZANLAR...
2010-02-27 : YASİN PULU
2010-02-20 : ÇİY SÜD
2010-02-13 : YANAR ÜRƏK...
2010-01-09 : YAD QIZI
2009-12-31 : DÜNYA QOPUR
2009-12-19 : UZUN GECƏ...
2009-11-07 : ADAM OL...
2009-10-24 : QURDUN PAYI...
2009-08-15 : DƏLİXANA
2009-06-06 : NADAN
2009-05-09 : BUZ BALTASI
2009-05-02 : PULSUZLUQ
2008-10-30 : ÇİY SÜD
SON XƏBƏRLƏR
2018-07-17
2018-07-16


VİDEO



ƏDALƏT BU GÜN
Redaktor seçimi
FOTOREPORTAJ
GÜNÜN SİTATI
SORĞU
Yay tətilini harada keçirirsiniz?

Evdə (33.33%)
İşdə (66.67%)

ÇOX OXUNAN
GÜNÜN LƏTİFƏSİ

Vəli Xramçaylını hakim qarşısına çıxarırlar. Hakim:

- Sizi bu iki nəfərə qarşı soyğunçuluqda günahlandırırlar. Bu barədə nə deyə bilərsiniz?
Vəli:

- Vallah, axşam evə gedeyerdim, bu iki qardaş mənə yaxınlaşdı, dedilər ki, saatı və ayaqqabını çıxart. Mən də neyniyim, yazığım gəldi , birinin saatını, o birinin də ayaqqabısını çıxartdem. Polis də məni tutub sizin yanınıza gəteyrdi.





digər lətifələr
ARXİV
FACEBOOK