hacklink Adalet.az | "ÜZÜMÜZ" - EFİRLƏRİMİZ Adalet.az | "ÜZÜMÜZ" - EFİRLƏRİMİZ Adalet.az | Ədalət -
ANA SƏHİFƏ / YAZARLAR

"ÜZÜMÜZ" - EFİRLƏRİMİZ

17947    |   2017-04-14 18:31
Şriftin ölçüsü:
A+ Böyütmək
A+ Balacalaşdır


Azərbaycan Televiziyasının fəaliyyətinin iki mərhələsinin şahidi oldum: müstəqilliyə qədərki və sonrakı dövr. Bu heç kimə sirr deyil ki, müstəqilliyə hər mənada hazır olmayan millətlər bu nemətdən başlarını itirir, xaosa düşür. Televiziya və radiolarda da çoxları üçün bu, "göydəndüşmə azadlıq" intizamsızlığa, məsuliyyətsizliyə, hətta abırsızlığa, həyasızlığa, mədəniyyət ocaqlarında mədəniyyətsizliyə gətirib çıxardı. Bazar iqtisadiyyatı deyilən nəsnə də çox reytinq yığan yüngül, səviyyəsiz verilişlərin nümayişinə yaşıl işıq yandırdı. Yəni, maddiyyat ehtiyacı, hərisliyi mənəviyyatı, dəyərləri, adət-ənənələri kölgədə qoydu və bu, illərdi beləcə davam edir...
Televiziyamızda ilk veriliş günü ekrana, sonralar Azərbaycanın tanınmış sənətkarına çeviriləcək, o dövrdə isə gənc aktrisa olan Nəcibə Məlikova çıxıb.
1956-cı ilin mayında isə ekranda ilk diktorlar göründülər. Onların arasında Tamara Gözəlova, Nailə Mehdibəyova, Sevda Qənizadə, Sara Manafova, Rəna Nəsirova, Rəşxan Aslanova, Sima Xasıyeva, Nizami Məmmədov var idi. Daha sonra televiziyada istedadlı diktorlar nəsli yetişdi: Roza Tağıyeva, Rafiq Hüseynov, Ofelya Sənani, Şərqiyyə Hüseynova, Sabir Ələsgərov, Hicran Hüseynov, Həqiqət Əsgərova, Natəvan Hacıyeva, Tamilla Ələkbərova, Davud Əhmədov, Gülşən Əkbərova, Nərgiz Cəlilova, Ülkər Quliyeva, Nailə İslamzadə, Aygül Qaradağlı, Dilarə Səlimova, Rafiq Haşımov... kimi ecazkar səsiylə, etik davranışı ilə, gözəl nitq qabiliyyəti ilə tamaşaçıda rəğbət hissi yaradan peşəkarlar.
Aparıcılar sanki kanalların sifətidir. Onlar telekanalların ictimaiyyət arasında nüfuzunu artıra da bilir, azalda da. Və onların efirdəki davranışı birbaşa həmin telekanalların mənafeyi ilə bağlı olan məsələdir.
Azərbaycan televiziya kanallarının əksəriyyəti müxtəlif telekommunikasiya peykləri vasitəsilə dünya auditoriyasına çıxır. Yəni, bir ölkənin tanınmasında, mədəniyyətinin, incəsənətinin, dilinin, adət-ənənələrinin tanıdılmasında televiziya böyük gücdür. Bəs bizim telekanallar bu gücdən lazımınca məsuliyyətlə istifadə edirlərmi? Təəssüf ki, bu gün bu suala hər kəs birmənalı olaraq "yox!" deyəcək, çünki, tv kanallarımızda vəziyyət heç də ürək açan deyil, hətta deyərdim ki, bərbaddır. Anlamaq olmur ki, bizim telekanalların efir mədəniyyəti niyə birdən-birə mənfiyə doğru bu qədər sürətlə dəyişdi. Efirdə jarqonla, dialektlə danışanlar, pul cıranlar, şpaqat açanlar, geyimlərini, dəbdəbəli həyatlarını nümayiş etdirənlər... ancaq istedaddan, aparıcılıq qabiliyyətindən, mədəniyyətindən xəbərsız insanların bu ölkəni təmsil etməsini, televiziya ekranlarımızın "üzü" olmasını kimlər istəyir, kimlər təşkil edir! Hər kəs də öz problemi azmış kimi, yorucu iş günündən sonra televiziya seyr etməklə rahatlamaq istəyərkən efirlərdə gördükləri ucuz, mənasız, bayağı ifadələrə də əsəbləşirlər. Çox az hallarda seyr etsəm də, əsəbləşmədən seyr etdiyim kanal demək olar ki, yoxdur. Söylədiyim halları aparıcı Zaur Kamalın istər televiziya, istərsə də radio "fəaliyyətində" açıq-aşkar görmək olur, həm də hər verilişində. Onun etik olmayan davranışlarını sadalamaqla bitməz. Bugünlərdə yenidən qabalığı ilə sosial şəbəkələrdə gündəmdədir. Verilişinə dəvət etdiyi Xatirə İslamı açıq-aşkar təhqir edərək sarımsaq yeyib verilişə gəlməsi ilə, guya zarafat edən Zaur Kamal əslində həm də öz etikasızlığını, mədəniyyətsizliyini, aparıcılıq işinə haqqı olmadığını sübut etdi. təbii ki, səhnə, efir bir mədəniyyət ocağıdır və oraya gələrkən də bunlar nəzərə alınmalıdır. Amma, aparıcı, ən az milliliyi, adət-ənənəni nəzərə alıb, kişi mənliyi ilə bir qadının xalqın qarşısında təhqir olunmasına yol verməməliydi.
Son vaxtlar televiziya verilişlərinin milli-mənəvi dəyərlərə uyğunluğu, ideya-bədii dəyəri, tərbiyəvi və anti-tərbiyəvi funksiyası haqqında müzakirələr çoxalıb. Yazdığım kimi, televiziyada vəziyyət elə dözülməz hala gəlib ki, tezliklə bir ölçü götürülməzsə, hazırda və gələcəkdə çox böyük fəsadlara səbəb ola biləcək. Hətta elə vəziyyət yaranıb ki, tək-tək sanballı verilişlərə rast gələndə inana bilmirsən. Bütün sahələrə həsr olunmuş verilişlər, istər mənəviyyat məsələsinə, istər məişət adət-ənənə məsələsinə həsr olunsun, hamısı şou xarakteri daşıyır. Ona görə də belə verilişlərdə aparıcı da, ortaya qoyulan mənəvi prinsiplər də gülüş hədəfinə çevirilir. Bu verilişləri hazırlayanların da, aparıcıların da bir məqsədləri var - tənqid, lap təhqir yoluyla populyarlaşmaq, gündəmdə olmaq.
Ən qorxulusu isə, gənclər və uşaqlar üçün efir vasitəsilə şüuraltına yeridilən mənfiliklərin qaçılmaz olmasıdır. Milli Televiziya və Radio Şurasının (MTRŞ) Ekspertiza, Proqramlaşdırma və Analitik şöbəsinin müdiri Təvəkkül Dadaşov bildirib ki, aparıcıların efirdəki davranışları Şurada diqqətlə izlənilir. Efir mədəniyyəti, aparıcılıq səviyyəsi aşağı olan aparıcılarla bağlı qərar qəbul ediləcək".
Bu qərar çoxdan gözlənilir, vacibdir, ləngitməyə heç bir səbəb olmamalıdır.



YAZARIN ARXİVİ

2019-04-05 : YALTAQ
2019-03-20 : YENİ GÜN OVQATI
2019-03-07 : QADIN
2019-02-22 : QAR QAN AĞLAR...
2019-02-08 : YEYİM,YEMƏYİM?
2018-12-22 : GƏL...
2018-12-08 : ZƏRURƏT
2018-11-24 : ALO...
2018-11-08 : PALÇIQ VANNASI
2018-09-14 : ŞİLLƏTERAPİYA
2018-03-30 : YAS DƏFTƏRİ
2018-01-20 : KİTAB OXUYAQ
2018-01-12 : ƏLÇATMAZ ARZU
2017-12-22 : TƏMİZ ADAM
2017-12-08 : SÖZ
2017-12-02 : AĞ XALATLI BƏLA
2017-09-23 : AYRILIQLAR
2017-08-31 : ŞAYİƏBAZLIQ
2017-08-11 : ANAMIN QOXUSU...
2017-06-30 : ŞƏHİDİM
2017-06-02 : ANAMIN QOXUSU...
2017-05-26 : NƏ VAXT QOCALDIM
2017-04-07 : QEYRƏT
2017-02-10 : QƏNAƏT
2017-02-03 : Əl vurmayın...
2017-01-27 : ÜMİD ÖLƏNDƏ
2016-12-23 : SƏBR
2016-12-17 : DEPRESSİYA
2016-12-10 : Sindrom
2016-11-05 : SON BAHAR
2016-10-22 : İNANCIM
2016-08-20 : SƏRHƏD
2016-07-30 : NƏFS...
2016-06-11 : KİŞİ SÖZÜ
2016-02-20 : YALTAQ
2016-02-06 : ÜMİD QAPISI
2016-01-30 : ÇƏTİN XİDMƏT
2016-01-16 : ACLIQ
2015-11-28 : AD QOYANIN...
2015-11-14 : ÜMİD KÖRPÜSÜ
2015-10-17 : YAĞIŞ YAĞIR...
2015-09-12 : DOST
2015-08-29 : LOĞMANLARIMIZ
2015-07-11 : İMAN BAYRAMI
2015-06-03 : İT ÖMRÜ
2015-05-02 : HACI ... LEYLƏK
2015-03-20 : YAŞAM SEVGİSİ
2015-02-21 : BÖHTAN
2015-01-17 : ÇÖPÇÜ
2014-12-27 : HƏMRƏY OLUN
2014-12-20 : SON İSTƏK
2014-12-13 : XƏZİNƏ
2014-11-08 : YÜK
2014-10-11 : HARAM SÜFRƏ
2014-09-20 : NOOLDU BİZƏ?..
2014-09-13 : UDUŞ
2014-09-06 : İSLAHAT
2014-08-30 : YAŞAM SEVGİSİ
2014-08-23 : YUXU
2014-07-26 : Əzrayıl andı
2014-07-19 : DİLƏNÇİ
2014-07-05 : DÖN
2014-06-14 : ÖZGƏ DƏRDİ
2014-06-07 : TUTİYƏ
2014-04-26 : MƏNƏMLİK
2014-04-05 : EVDAR KİŞİLƏR
2014-01-18 : ACI XATİRƏLƏR
2013-12-21 : QƏLPƏ
2013-12-07 : YAŞAMAQ ƏZMİ
2013-11-23 : GETMƏ...
2013-11-16 : ARXALI...
2013-11-09 : GÜNLƏR...
2013-10-26 : SARI GƏLİN
2013-10-19 : DƏLİ
2013-10-05 : FÜZULİ NAĞILI
2013-09-28 : VAXT OĞRUSU
2013-09-07 : ÖZÜNÜ TANI
2013-08-17 : ÇÖRƏK OĞRUSU
2013-08-03 : ZƏKAT
2013-07-27 : TALE
2013-07-20 : TALE
2013-06-15 : YAD AĞLAR...
2013-05-25 : DƏVƏ DÖZÜMÜ
2013-05-11 : ŞUŞANIN HİMNİ
SON XƏBƏRLƏR
2019-11-16
2019-11-15


VİDEO



ƏDALƏT BU GÜN
Redaktor seçimi
FOTOREPORTAJ
GÜNÜN SİTATI
SORĞU
Dövlət xəstəxanaları pulludu, yoxsa pulsuz?

Pullu (93.33%)
Pullsuz (6.67%)

ÇOX OXUNAN
GÜNÜN LƏTİFƏSİ
"- Orda danışdığın anektodu mənə də danışa bilərsən?"

"Lavrov: 

- Hansını? Mollanın Teymurla olan fil anektodunu?"



digər lətifələr
ARXİV
FACEBOOK