Film izle hacklink kiralık bahis sitesi satılık bahis sitesi Adalet.az | ÇİT DONLU KƏND QIZLARI Adalet.az | ÇİT DONLU KƏND QIZLARI Adalet.az | Ədalət -
ANA SƏHİFƏ / YAZARLAR

ÇİT DONLU KƏND QIZLARI

26040    |   2009-03-07 03:39
Şriftin ölçüsü:
A+ Böyütmək
A+ Balacalaşdır

Bu şirin kəlməni ilk dəfə millət vəkili Sabir Rüstəmxanlının dilindən eşitdim. " El içində" ( ATV) proqramında şou əhlinin açıq-saçıq geyimindən, müxtəlif jürnallarda çıxan çılpaq şəkillərindən danışılırdı. Ulduzlardan biri " məndən yoxdu" demişdi. Bu sözün üstündən şair də elə beləcə dedi: " Niyə yoxdu? Elə kəndlərimizdə o qədər sadə, çit donlu gözəllər var ki,g" "Var kig" Və üç nöqtə. Yəni, bu üç nöqtədən sonra o qədər söz demək olar ki,g Məsələn: Ay parçası kimi, su sonası kimi, ceyrən kimi, bir dəstə çiçək kimig Allah bilir, şairin də ürəyində deyilməmiş nə qədər söz qaldı o gecəg Söz qulağıma o qədər şirin gəldi ki,g Səhər mehi kimi ekrandan üzümə vurdu, qulaqlarımı oxşayıb, oradan da ürəyimə, vücuduma axdı. Bax, belə! Şairlər, yəqin ki, elə bu qəfil, haqdan və içlərindən gələn sözlərlə ucadılar, Tanrıya yaxındılar. Əsl gözəlliyin, təbiiliyin haqqında elə belə danışmaq gərəkdi. Və o dəqiqələrdə özümə söz verdim ki, bu sözün təsirindən mütləq bir yazı işləyəcəyəmg
   
   İndi o yazının vaxtıdı...
   
   Biz uşaq olanda kəndimizdə balaca qızlardan tutmuş qarılaracan hamı uzun, büzməli tuman, ya da don geyinirdi. Bu paltarlar fəsillərə uyarı çitdən, cürbəcür ipəklərdən, şaldan tikilərdi. Cavanlar ağ, qırmızı, mavi, çəhrayı, yaşlılarsa abı, yaşıl, sürmeyi, qara rəngdə geyinərdilər. Uzun, büzməli tumanlar həm rahat olurdu, həm də qız-gəlinin boy-buxununa yaraşır, qədd-qamətli göstərirdi. Küləkli havada bir də görürdün uzaqdan əlvan geyimli birisi gəlir. Yel vurduqca uzun ətəklərini, kürəyində qoşa hörüklərini kəlağayısının uclarına dolaşdırıb oynadır. Bu yerdə Vaqifin, Aşıq Ələsgərin təbinə qibtə etməyə bilmirdin: " Keşkə, məndə də o qüdrət olaydı, sallana-sallana gələn bu gözələ heç olmasa, bir bənd deyib ürəyimi boşaldaydım..." deyirdin.
   
   Bağ-bostanda işləyəndə, su qırağında paltar-palaz, yun yuyanda balaqlarını ya qabaqda düyünləyir, ya da bürmələyib tumanlarının lifəsinə sancırdılar. " Dəli Kür" filmində Mələyin başında paltar ləyəni, balaqlarını çırmayıb suya girdiyi səhnəni göz önünə gətirin. Nə qədər təbii, bakirə bir mənzərədi... ( Rəssamlarımız hara baxır, görəsən?)
   
   ***
   
   ... Qırçınlı donumun qabaq ətəklərini torba kimi düyünləyib gah arxların döşündən yemlik, quşəppəyi, gah bağımızdan alma, heyva, şaftalı, gah da bostanımızdan xiyar, pomidor, göy lobya yığıb doldurardım. Ağırlığından güclə yeridiyim bu "yük"ün təmasını indi də dizlərimdə hiss edirəm. Tarlada böyüklərə kömək eliyəndə də pambığı balağımıza yığardıq. Yaz, payız fəslində şehdən islanan ətəklərimizə, corablarımıza otların yaşılı çıxardı...
   
   Səhər işə gedən kolxozçu qızların işıq saçan qarayanız çöhrələri hələ də gözümün qabağındadı. Əllərində bağlama deyə-gülə yük maşının kuzovuna doluşurdular... Yarım saatdan sonra sahəyə çatıb maşından tökülüşəcəklər. Yenə də deyb-gülməklərindən, zarafatlaşmaqlarından qalmayacaqlar. Bütün günü bu bomboz çöllükdə olmaları, bir də qaş qaralanda naxırdan da sonra kəndə dönmələri, gün ərzində kənddə baş verənlərdən bir də axşamlar xəbər tutmaları, bütün bunların əvəzində qəpik-quruş əməkgünü almaları eyinlərinə də deyil. Çünki hələ cavandılar, sağlamdılar, gözəl-göyçəkdilər. Hələ ki,.. Qarşıda isə bütöv bir ömür var. Kim bilir, nələr olacaq... Hələ ki, canları bərkdi. Pambıq kollarından nəfəslərinə dolan dərmanın, başlarının üstündən təyyarələrin tökdüyü zəhərin on beş-iyirmi il sonra necə "bəhrə" verəcəyindən xəbərsizdilər. Amma maşınlarla yoldan keçənlərə qibtə edirdilər: " İndi gedib sərin yerdə, kölgəlikdə oturacaqlar, sudan, çaydan içib dincələcəklər..." Bircə qışın qarında, sazağında evdə qalırdılar. Yazın, yayın, payızın özüynən gətirdikləri gözəlliyi, əlvanlığı da göz dolusu seyr edə bilmirdilər. Başlarını qaldırıb yaylıqlarını göz üstündən geri çəkəndə gördükləri kol-kos, göz işlədikcə uzanan üfüq, eşitdikləri cırcırama cırıltısı, qurbağa qurultusu olurdu. Bomboz üfüqdən o yana onlarçın heç nə mövcud deyildi...
   
   Toylara, şənliklərə də utana-utana gedərdilər. Gündən yanıb ləkələnmiş sifətlərini, kətmən vurub, pambıq yığmaqdan kobudlaşıb cadar-cadar olmuş əllərini kimsənin görməsini istəmirdilər...
   
   Ancaq onlar təbiiydilər, səmimiydilər...
   
   Öynədə tarlanın qırağında onlardan ötrü tikilmiş bir göz qamış daldalanacağa yığışardılar. Yeyib-içəndən sonra bir hovur uzanıb dincələr, ordan-burdan danışıb baş qatar, ya da... mahnı oxuyardılar. Neçəsinin ürəyəyatımlı səsi vardı. İndi də gözlərimi yumanda o səslər qulağıma gəlir, özümü yelləncəkdəki kimi həzin, kövrək duyğuların qoynunda yırğalanan görürəm. İlahi, o məhnılarda nələr yoxdu?! Kəndimizin üfüqlərindən o yana nələr baş verdiyinin fərqinə varmayan, heç varmaq da istəməyən bu qızların həyat, sevgi, ailə, analıq duyğuları haqqında düşüncələri necə də bakirəydi, qibtə ejdiləcək dərəcədə saf və qutsaldı. Bu elə çağlar idi ki, qızlar da, oğlanlar da sevdiklərini bircə kəz uzaqdan görməklə dünyaya sığmazdılar. Bircə yol üz-üzə, göz-gözə gəlmək günlərlə, həftələrlə ayağı yerə dəyməmk, quş lələyi kimi süzə-süzə yaşamaq deməkdi. Kəlmə kəsmək, əl-ələ tutmaq fürsəti xoşbəxtlik deyilən o ecazkar duyğunun özündən də yüksəkdi...
   
   Bu, onda idi. O zamanlarda. Ancaq bu bəsitlik, geridəqalmışlıq deyil. İnsanın anadangəlmə, doğal xislətidi ki, heç bir yamaq götürmür. Həm də bu xislət heç də hamıya nəsib olmayan Tanrı payıdı. Onlara baxıb düşünürdüm ki, dünya dediyimiz Yer kürəsinin ölçüsü heç də mütləq deyilmiş. Kim nə boyda görürmüşsə, görə bilirmişsə, elə o boydaymış bizim dünyamız. Və mən onların arasında darıxırdım. Bu yerlərin havası nə qədər saf, təmitz olsa da, boğulurdum. Elə bil ki, buralardan uzaqlaşıb öz ciyərlərimi nəynənsə "çirkləndirməyliydim" ki, hər şey adiliyindən, darısqallığından çıxıb gözlərimdə böyüsün.
   
   Uzaqlaşdım da. Və çox-çox illər sonra dönüb geriyə baxanda anladım ki, düz eləmişəm. Ancaq hara getdimsə, " o təmiz, ilahi dünya"nı da özümlə apardım, olduğu kimi qoruyub saxladım. O "dünya" da məni qorudu; başqalaşmağa, özümü unutmağa, özgələrə qoşulmağa qoymadı. Ən boğucu mühitdə də içimdəki "dünya"nın saf havası dadıma çatdı, qanımı çirklənməyə, beynimi zəhərlənməyə qoymadı...
   
   
   
   İndi daha belə deyil...
   
   İndi çox şey dəyişib...
   
   
   
   Nə qızlar, nə oğlanlar əvvəlki kimidi... Geyimlər də dəyişib, tövrlər də... Qızlar kiçik yaşlardan bəzənib-düzənirlər, ehtiyac olmadan saçlarını boyayırlar. Deməli, hələ öz gəncliklərinin, təbiiliklərinin qədrini bilmirlər. " Mini" də geyirlər, şalvar da. Cib telefonu gəzdirirlər, kompüter öyrənirlər. Maşın sürənləri də var... Bunlar həmısı çox gözəldi. Başqa gür mümkün də deyil. Onları daha uzaqlara səsləmək istəyirəm. Daha gözüaçıq, zəngin dünyagörüşlü və səviyyəli, ağı qaradan seçən, dostu düşməndən ayıran görmək istəyirəm. Bizə belə qızlar lazımdı. Kiməsə oxşayan, kimisə yamsılayan yox, özümüz olan qızlar. Dünənimizi bu günümüzlə birləşdirib özümüzə məxsus sabahımızı yaradan qızlar...
   
   ***
   
   Bu yazını çit donlu kənd qızlarının adına qələmə aldım. Ona görə yox ki, sabah Qadınlar bayramıdı. Ona görə ki, Qadının varlığı dünyanın bayramıdı...


YAZARIN ARXİVİ

2015-01-10 : ƏN UZUN GECƏ
2014-11-15 : QIRMIZI İP
2014-07-12 : GEC OLMAYAN
2014-07-05 : SAMAN ÇÖPÜ
2014-06-21 : GÜNAHSIZ
2014-06-14 : GÜNAHSIZ
2014-06-07 : GÜNAHSIZ
2014-05-31 : GÜNAHSIZ
2014-05-24 : GÜNAHSIZ
2014-05-17 : GÜNAHSIZ
2014-05-09 : GÜNAHSIZ
2014-05-03 : GÜNAHSIZ
2014-04-26 : GÜNAHSIZ
2014-03-15 : SONUNCU YARPAQ
2014-03-08 : MONMARTR, 18-40
2014-03-01 : Marsa da uçsaq
2014-02-22 : DƏRD ZİRVƏSİ
2014-02-15 : GEC DƏ OLSA...
2014-01-25 : GÜNDƏLİK
2014-01-18 : XİLASKAR
2013-10-12 : NƏNNİ
2013-09-21 : PAYIZ GƏLİR...
2013-08-17 : ADSIZ DUYĞULAR
2013-08-03 : ƏHYA GECƏLƏRİ
2013-07-06 : Sən dönsən...
2013-06-22 : KÖYNƏK
2013-05-25 : ÖZGƏ DƏRDİ
2013-02-09 : AĞILDAN BƏLA
2013-01-26 : DARIXAN ADAMLAR
2013-01-19 : DƏLİLİK ZAMANI
2013-01-12 : ƏSKİ YARALAR
2012-12-01 : SUSUZ DƏNİZ
2012-09-22 : GƏLDİN...
2012-09-15 : BİR QUCAQ SABAH
2012-09-08 : ANGEDONİYA
2012-08-18 : "DÜBEYTİ"
2012-06-30 : O TƏNHA AĞAC...
2012-06-02 : AĞ QARANQUŞ
2012-02-18 : HARMONİYA
2012-01-14 : QONŞU QIZ
2011-12-31 : TƏLƏSİRİK...
2011-12-10 : AYAQYALIN
2011-11-19 : XƏZAN YELİ
2011-10-15 : TƏSƏLLİ
2011-08-06 : DƏYİRMAN
2011-07-16 : ÇOX AZ ŞEY
2011-06-25 : SAVAŞIN 70 YAŞI
2011-05-14 : "QARA QUTU"
2011-03-19 : VƏDƏ KÜLƏYİ
2011-03-05 : KİŞİSİZ...
2011-02-26 : YAZA NƏ QALDI?!.
2011-02-19 : ADİ HƏYAT
2010-12-31 : İL KEÇDİ...
2010-11-06 : İMTİNA
2010-08-21 : KİBRİT FALI
2010-07-24 : YEL DƏYİRMANI
2010-05-08 : XİLASKAR
2010-04-10 : QİYAMƏT
2010-03-20 : XINAYAXDI
2010-02-27 : BOŞLUQ
2010-01-09 : KARVAN GETDİ...
2009-12-26 : YUXU KİMİ...
2009-12-19 : DARIXANDA...
2009-12-12 : İMTAHAN
2009-12-05 : QUYU
2009-10-17 : ELDƏN AYRI...
2009-10-10 : GÖZÜ YOLDA...
2009-10-03 : TARAZLIQ
2009-09-26 : ...YALVARMA!
2009-09-12 : İLĞIM
2009-09-05 : BİR STƏKAN ÇAY
2009-08-08 : QIRMIZI
2009-08-01 : SƏKKİZ SAAT
2009-07-11 : AĞIRLIQ
2009-04-25 : SIĞINACAQ
2009-04-11 : SÖZ VAXTI
2009-02-14 : ÜÇÜNCÜ YOLÇU
2009-01-31 : BİXƏBƏR
2009-01-24 : QIRMIZI VƏ QARA
2009-01-17 : BAŞQA ADAM
2009-01-10 : 3 SAATLIQ NƏFƏS
2008-12-31 : QUM SAATI
2008-12-13 : QURBANSIZ
2008-11-22 : CİDDİ MÖVZU
2008-11-15 : ÜMİD VƏ QORXU
2008-11-01 : AĞ YOL
2008-10-18 : AG VƏ QARA
2008-10-11 : KÜTLƏ
2008-09-20 : TƏSƏLLİ
2008-09-06 : YAZIQLIQ
2008-08-23 : ATA EVİ
2008-08-02 : ÇAY PULU
2008-07-05 : YADDAŞ AĞRISI
2008-06-14 : ÇƏRÇİVƏ
2008-04-19 : SÖZ ARDINCA...
2008-03-30 : İRƏVANLILAR
2008-03-20 : YAZA ÇIXDIQ...
2008-03-08 : UTANCAQ
2008-02-23 : BOZ AY
2007-12-15 : DARIXAN ADAMLAR
2007-12-01 : BİZƏ QALSA...
2007-11-24 : İŞIQSIZ DÜNYA
2007-10-27 : ETİRAF
2007-10-06 : GÜNLƏR VARDI...
SON XƏBƏRLƏR
2019-09-21
2019-09-20


VİDEO



ƏDALƏT BU GÜN
Redaktor seçimi
FOTOREPORTAJ
GÜNÜN SİTATI
SORĞU
"Qarabağ", yoxsa "Sevilya"?

"Qarabağ" (42.86%)
"Sevilya" (57.14%)

ÇOX OXUNAN
GÜNÜN LƏTİFƏSİ

Vaxtilə ölkənin baş antisemiti Mixail Andreyeviç Suslov danışdığı bu anektoda hələ də gülürük.

Sovetin vaxtı.

Bulvara bir çəllək kvas gətirirlər. Satıcı onu qoşqudan açıb satmağa hazırlaşır.

Bir nəfər yaxınlaşır:

-Çəlləyin hamısının qiyməti nə edir?

-Özün hesabla: iki yüz litr, hər bardağı da 30 qəpikdən. Yüz iyirmi manat.

-Al, bu da sənin pulun, get gəz, kef elə. Axşam gəlib boş çəlləyi götürərsən.

-Yaxşı!

Satıcı çıxıb gedir. Kişi plakat açır: "Kvas pulsuzdur”.

Camaat əvvəlcə təəccüblənir. Sonra yavaş-yavaş yaxınlaşır. Sonra növbə, sonra uzun növbə, daha sonra əsl izdiham. Söyüş, hay-həşir. Kimi növbəsiz soxulur, kiminə çatmır. Dava, mərəkə, bıçaqlaşma.

Milis gəlib, izdihamı dağıdır. Təhrikçilərisə qoduqluğa.

Kişini də aparırlar.

Sıxma-boğmaya salırlar.

-Dava salmaqda məqsədin nə idi?

-Qətiyyən belə bir məqsədim yox idi!

-Qeyri-qanuni ticarətlə məşğulsan?

-Camaata havayı kvas paylayırsan. Şahidlər var.

-Deməli oğurlamısan!

-Öz pulumla almışam. İxtiyarım çatır.

-Bəlkə dəlisən?

-Normal adamam. Arayışım var.

-Yaxşı, başa düşdük, biz səni buraxırıq. Ancaq, de görüm, niyə bunu edirdin? Niyə öz pulunu göyə sovurursan? Niyyətin nədir?

- Yaxşı, qoy deyim. Mən artıq yaşlı adamam. Dəqiq bilirəm ki, kommunizmə kimi yaşaya bilməyəcəm. Ancaq çox istəyirdim ki, kommunizmin necə olacağını öz gözlərimlə görüm...

Kommunizmdə...





digər lətifələr
ARXİV
FACEBOOK