ANA SƏHİFƏ / YAZARLAR

QAPI ARASINDA QALAN SƏS

O hər kəsə bir cür çatır

53591    |   2014-04-19 06:46
Şriftin ölçüsü:
A+ Böyütmək
A+ Balacalaşdır

Mənə görə dünya həm də səslərdən ibarətdi. Sizə qəribə gələ bilər. Amma nə qələr qəribə gəlir-gəlsin mənim düşüncəmdə, öz təxminimdə özümü haqlı sayıram. Və inanıram ki, həm də səslərdən ibarət olan bu dünya Allahın ən mükəmməl bəstəsidi. Çünki bu dünyanı bir coğrafi məkan kimi göz önünə gətirsək, onda Qədirin səsi onun bir hissəsidi... İslamın səsi başqa bir hissəsi... Süleymanın üçüncü bir hissəsi... Səxavətin səsi... Şövkətin səsi... Bülbülün səsi... Akifin səsi... Poladın səsi, Müslümün səsi... Arifin səsi... Mənsumun səsi... və s. səslər. Bunların hərəsi bir dünya deyilmi? Və bu səslər bir-biriylə əl-ələ tutub çiyin-çiyinə addımlayanda üstümüzə nə boyda dünya gəlir, bunun fərqinə varmısınızmı? Təbii ki, cavabınız həm "hə"di, həm "yox". Belə olan halda bir anlıq dediyimi düşünün, gözünüzün önünə gətirin və üstəlik buna Həbibin barmaqlarını da, Rəmişin barmaqlarını da, Möhlətin barmaqlarını da, Kamilin barmaqlarını və digər barmaqların səsini də əlavə edin. Görün necə bir rəngarənglik alınır. Adam həmin o dünyada dərdi də unudur, yeri də unudur, göyü də unudur, kimliyini də unudur. Bircə unuda bilmədiyi Tanrı olur. Ona görə ki, o dünyanı ona Tanrı verib. Özü də bütün günü həmin səslərə qulaq asır. Təbii ki, istəkli bəndələri ilə birlikdə...
Mən bu girişi elə-belə yazmadım. Çünk səs nə qədər gözəl olur-olsun, onu dinləyən əgər dinləmək qabiliyyətində deyilsə, ümumiyyətlə, dinləmək bacarığı yoxdusa, dinləməyə qabiliyyəti çatmırsa, lap kobud desəm, adam deyilsə, onda əvvəldə dediyim səslər, o səs dünyası bu adam üçün ümumiyyətlə yoxdü, mövcud deyil. Hətta sən onu lap əlindəki qələm kimi həmin adamın gözünün qarşısında tutsan da, o, sənin təqdim elədiyin o səs dünyasını görməyəcək. Çünki o görən kordu. Allah ona məhz bu cür zülm edib, məhz bu cür cəzalandırıb ki, o da görə-görə kor qalıb, səsləri görmür, səsləri anlamır...
Bəli, yəqin ki, qapı səsini eşitmisiniz. İstəyir onu külək açsın, istəyir uşaq, istəyir ev sahibi, istəyir qonaq dəxli yoxdu, o səs eşidilir. O səs əsəbi anda sənə başqa cür təisr edir, sakit vaxtında əksinə. Və sən bəzən öz-özünə oturub o səsə diqqət yetirirsən və o səsi anlamağa çalışırsan. O səs fəryada da oxşayır, çağırışa da, gülüşə də, bağırtıya da, naləyə də... O səs yalvarışa da bənzəyir, təmənnaya da, imdada da... O səs son fəsli də xatırladır, son pıçıltını da, son nidanı da... O səs sənə bir ömrün zümzüməsini də andırır, axıb getməsini də, qırıla-qırıla nəfəs almasını da. Və beləcə, sən o səsi istədiyin səmtə yozursan. Gah ondan fəryadın, yalvarışın, təmənnanın görüntülərini, hissələrini, gah da ondan üsyanın, vurub-dağıtmaq, baş götürüb getmək məqamlarının qəlpələrini oxuyursan, anlayırsan. Bax, onda...
Hə, bax onda qapının səsi sənə bir insan taleyini diktə edir. Özü də axıra kimi açılmayan qapının səsi, yarımçıq açılmış qapının işıq keçən hissəsindən süzülüb gələn o səs qapı arasından çıxır, qapı arasından səsə doğru gəlir və səndən...düşünmə ki, nəsə istəyir... Yox, o səs səndən sadəcə və sadəcə bacarırsan dinlə, bacarmırsan, qoy ötüb gedim diləyini diləyir. Səndə də insaf varsa, anlayış varsa, ümumiyyətlə, səsə münasibətin yerindədisə, heç nə etmə, eləcə sus.
Qoy qapı arasından gələn səs keçib getsin, yaşasın bacardığı kimi. Onun da taleyi belədi... onun da alın yazısı budu.. o da səslərə qoşulmağa, səslərin yanında olmağa can atır. Neyləsin ki, qədəri belə yazılıb...
Mən o səsi dinlədikcə heç kimə yox, yalnız və yalnız özümə güzgüdə baxıram, özümü düşünürəm. Çox qəribədi o səs. Bəlkə tale oxşarlığıdı, bəlkə...

Mən bir ümid qapısın
Döydüm, açan olmadı...
O qapıdan üstümə-
Çıxıb qaçan olmadı...

Mən gözümün dibində
Göz yaşımı göyərtdim..
Kədəri əzizləyib -
Ürəyimə öyrətdim...
Mən bir gülün qoxusun
Yuxumda duya bildim...
Atılmağın qorxusun -
Ölümlə yuya bildim!..

Yaşadığım təkliyin
Öpdüm hər gün daşını...
Unudun, soruşmayın -
Məndən dərdin yaşını...

***

Həyatımda elə anlar olub ki, doğrudan-doğruya bir anlıq da olsa son nöqtəni qoymaq istəmişəm. Düşünmüşəm ki, bu cür davranış, bu cür yaşam, bu cür münasibət və bütövlükdə "bu cür"lərin davamı əgər elə bu cürdüsə, onda yaşamağın nə mənası və ümumiyyətlə, kimə lazımdı. Lakin həm Allah qarşısındakı bəndə borcu, həm də valideyn missiyası o son anı gözə görünməyən bir əllə uzaqlaşdırıb. Məni sanki silkələyib, sillələyib özümə qaytarıb. Və yenə bu cürləri yaşamaqda davam etmişəm.
Davam etdiyim həmin həyatda da həmişə özümə verdiyim bir sual olub. Görəsən, problem nədədi? Mənim varlığımdamı, düşüncəmdəmi, əxlaqımdamı, durduğum yerdəmi? Ümumiyyətlə, nədədi problem? Hər şeyin göz önündə olduğunu, hətta içilən suyun, yeyilən çörəyin də tərkibindən tutmuş hardan, necə başa gəlməsinə qədər gün kimi aydın olduğu bir cəmiyyətdə, bir camiyədə nədən yaranıb bu problem? Bəlkə etinasızlıqdan? Bəlkə sayqısızlıqdan? Bəlkə qabiliyyətsizlikdən? Bəlkə fizioloji görkəmdən? Bəlkə davranışdan? Bəlkə... bəlkə... bəlkə...
Bu bəlkələr uzanıb gedir. Və mən həmin o anların birində yazdığım və yaddaşımda bir bəndi ilişib qalmış şeirimi xatırlayıram. Onda yazmışdım ki:

Uzadır bir əli, vurur bir əli,
Çörəyi boğazdan
keçməyə qoymur.
Gah geri dururam,
gah da irəli,
Övladlar saxlayır,
köçməyə qoymur...

Bəli, bir parça çörək hərdən insanı sual qarşısına gətirir. Və o sual elə o bəlkələri də doğub törəyir... Və yenə də həmin hər bir bəndəyə Allah qisməti olan çörək öz şirinliyini, öz bərəkətini, öz təmənnasızlığını zəhərə çevirir və tıxanıb qalır nəfəs yolunda. Təkcə boğazında yox ha, düz nəfəs yolunun ağzında. Udqunmaq da olmur, udmaq da olmur. Birinə qürurun, birinə ailən... birinə həyatın, birinə əməyin, birinə isə bütünlüklə Allahın göz qoyur. İndi oğulsan o loxmanı ud. Özü də elə ud ki, onun çörək olduğunu da hamı görsün, onun zəhər olduğunu səndən başqa heç kim bilməsin...
Bəli, deyəsən bir az qəliz oldu. Amma bütün həyat əslində o qapı arasından keçib gələn səsin özü qədər həm adi, sadə, eşidilən, duyulan, həm də qəliz və qarmaqarışıqdı. Yəni o səsin necə olduğu onu dinləyənin qabiliyyətindən, xüsusilə adamlığından asılıdır. Yəni səs də adama umudlu qalıb. İndi Allah adama insaf versin, heç olmasa səsin xatirinə.

Özüm öz içimdə çatılmış ocaq
Yanıb boğuluram tüstü içində...
Mənə irad tutur hansısa qoçaq -
Yanan od üçün də, tüstü üçün də!

Külümü sovurur küləklər göyə
Nə küldən küsürəm, nə də küləkdən...
Dönmüşəm qəm üstə köklənmiş neyə
Bir küncdə ağlamaq keçir ürəkdən.

Dünyanın oyunu, oyunbazı çox
Mən naşı tərpəndim - oyun bilmədim
Qarşıma çıxanın çoxu, azı yox
Öncədən kiminsə soyun bilmədim.

Yandım sevgim üçün, yandım səninçün
Bir gizli atəşdən qor ola-ola!
Əbədi işıqsan gülüm, mənimçün -
O işıq qoymaz ki, ruhum yorula.

***

Dünyanın həm də səslərdən ibarət olduğunu söyləyərkən mən o səslərin içərisində adını çəkməsəm də, Allahın yaratdığı bütün canlı-cansız hər bir varlığın, mövcudluğun, hərəkətli-hərəkətsiz nə varsa hər şeyin səsini özüm üçün dinləyib sonra onu fikrə, sözə çevirib yazmışam. Və mənə elə gəlir ki, anlayışlı oxucu həmin o səslərin içərisində özünün də, mənim də səsimin olduğunu hiss edir. Elə ona görə də səslər barəsində söylədiyim fikirlərimə bir az sayğı ilə, bir az insanlıq naminə və ən vacibi bir az da adam kimi diqqət yetirib. Və yəqin ki, bu cür də davam edəcək. Çünki səs doğulan gündən yaşamağa başlayır. Maraqlıdı ki, səsin sahibi ölür, amma səs yaşayır. Odur ki, bu həyatın son dərəcə maraqlı bir möcüzəsinimi deyim, bir sirrinimi deyim, bir fəlsəfəsinimi deyim bilmirəm, hər nəyidisə əbədi yaşayan səsin adam içində olması, adamların yanında olması, adamların dinləməsi çox xoşdu. Üstəlik də o səs adamlarla Allah arasında həm də təmas xəttidi, bir ipucudu, bir körpüdü. Yorulmadan gəzib-dolaşır göy üzünü...
Deməli, qapı arasından keçən səsi necə dinləməyi bacarmaq özü də bir qabiliyyətdi, bir adamlıqdı. Mən bu fikrə ona görə bir daha üz tuturam ki, Rəsul Rza "rəng"lərdən yazanda xüsusi vurğulamışdı ki, bütün cahan rənglərdən ibarətdi. Mən də böyük ustada istinadən belə təxmin edirəm ki, ustad həm də o rənglərin səslərə də aid olduğunu nəzərdə tutub.
Ona görə də indi o qapı arasından keçən səsin rəngini də gözümüzün önünə gətirməyimizi istəyirəm. İmkanınız varsa, buna cəhd edin. Mən öz növbəmdə artıq o rəngi görürəm və sizinlə də, o rənglə də anlaşacağıma ümidliyəm. Hər halda, indi sizə təqdim edəcəyim şeirin əsas məramı da...

Gör necə doğma gəlir
Dərd adama, dərd adama...
Adamlıqdan bircə damla
Dərdə dama, dərdə dama-
Anlaşaq...

Şeh göz yaşı misalında
Həm ovcumda,
həm yanımda...
Su pərisi timsalında
Dərd qol aça bu anımda -
Anlaşaq..

Nə var çətin bölünəsi
Qəlb yaralı, ruh didərgin
Dərd oğlu - dərdin beləsi
Gəl adam ol, sənlə hər gün -
Anlaşaq...

Hə, indi hər kəs qapı arasından keçən səsə öz istədiyi kimi qulaq assın, əgər istəyirsə, vaxtı varsa... Əgər Xudu Məmmədov demiş, adamsa!..

Əbülfət MƏDƏTOĞLU
[email protected]


İmza:

YAZARIN ARXİVİ

2018-02-01 : "O SÖZƏCƏN..."
2017-12-15 : İLĞIM
2017-11-27 : «QABİL»
2017-11-24 : VAXT GÜNAHKARI
2017-09-27 : "BAYILDAN BAYIRA"
2017-08-29 : KİŞİ TİTULU
2017-08-11 : OVQAT YARADAN…
2017-07-29 : İSTƏK...
2017-07-28 : SÖZ HEYKƏLİ
2017-07-25 : BU DA 27–di!
2017-07-14 : "QALIN" ADAMLAR
2017-06-09 : GÜNAHIM NƏDİ?
2017-06-06 : "SNAYPER QIZ"
2017-05-26 : HAVADAKI ADAM
2017-05-05 : BAKI KÖÇKÜNÜ
2017-03-31 : SOY… QIRIM…
2017-03-01 : MÜŞFİQ TUFANI
2017-02-14 : "YADA DÜŞDÜ"
2017-02-10 : ÖMÜR QIRIQLARI
2017-02-03 : YAŞ HƏDDİ
2017-01-27 : NEKROLOQ
2017-01-19 : BİTMƏYƏN AĞRI
2017-01-06 : SON XƏBƏRDARLIQ
2016-12-16 : ALLAHIN İŞİ
2016-09-09 : BİR HECALI SÖZ
2016-08-13 : MƏKTUB
2016-08-12 : MƏKTUB…
2016-08-12 : HAVA
2016-07-01 : CƏNAB NAZİR
2016-06-17 : ÜMİD KƏNDİRİ
2016-04-29 : NİŞANÇI
2016-04-09 : ŞUŞANIN YOLU...
2016-04-08 : ŞUŞANIN YOLU...
2016-03-11 : MART OVQATI
2015-12-19 : MÜQƏDDƏS AMAL
2015-12-12 : YANIQ SƏS
2015-11-13 : Tofiq Abdinlə
2015-11-13 : ÜZ SUYU
2015-10-31 : SEÇİM ANI…
2015-09-12 : İNSANLIQ
2015-08-27 : YADDAŞ YAZISI
2015-08-19 : "AZƏRBAYCAN"
2015-07-10 : İLĞIM
2015-06-18 : DOST GEDİB…
2015-06-17 : "SAAT SƏSİ"
2015-05-06 : "AZƏRBAYCAN"
2015-04-22 : "YADA DÜŞDÜ"
2015-03-18 : "ADİ QƏŞƏM"
2015-02-28 : HAVALANMIŞ ADAM
2015-02-14 : SENSASİYA
2015-02-12 : BACI DOST OLARSA
2015-02-07 : YARPIZ SÖHBƏTİ
2015-01-16 : YAŞAYAN RUH
2015-01-10 : XAŞ + XAŞ
2015-01-09 : "QƏLƏM SƏSİ"
2014-12-27 : SAXTA BABA
2014-12-26 : SAXTA BABA
2014-12-20 : ŞUNURLU ADAMLAR
2014-12-16 : ELNURUN KİTABI
2014-12-11 : RUH ADAMI
2014-11-29 : NAXIŞLI ADAM
2014-11-20 : HƏYATIMDAKI ADAM
2014-11-15 : DİQQƏT TALONU
2014-11-14 : "QUM SAATI"
2014-11-12 : STATUS - KVO
2014-11-08 : BİR ƏTƏK DAŞ
2014-11-04 : PAMBIQLI QULAQLAR
2014-10-29 : "ƏDƏBİ HƏYAT"
2014-10-11 : AŞ QARASI
2014-10-04 : ZİNDAN UŞAQLARI
2014-09-03 : "YADA DÜŞDÜ"
2014-08-23 : İÇİMDƏKİ TOY
2014-07-18 : Kimsə yoxdu...
2014-07-05 : KİŞİ
2014-06-21 : ÜZ SUYU
2014-06-14 : TANISAM UTANACAQ
2014-05-24 : DİŞ ÇÖPÜ
2014-04-26 : QURU ADAM
2014-03-20 : İynə boyu yazı
2014-03-15 : LƏNƏTLƏNMİŞ
2014-01-25 : ÖZGƏ PALTARI
2013-12-21 : İSİNİŞMƏ...
2013-11-09 : QANADLI GÜNLƏR
2013-07-27 : DOST GEDİB...
2013-07-20 : PALAZA BÜRÜN...
2013-07-13 : YARIMÇIQ YAZI...
2013-05-08 : RUHUMUZUN ÜNVANI
2013-05-04 : "MAYOVKASIZ" MAY
2013-01-19 : DİRƏDÖYMƏ...
2012-12-20 : ATILAN İLK ADDIM
2012-12-08 : ÖGEY ANA
2012-12-07 : ŞAD XƏBƏR:
2012-11-27 : CANLI TARİX
2012-11-24 : SƏNSİZ
2012-11-16 : ÜMİD VERMƏK
2012-11-14 : SƏNSİZ
2012-10-13 : "BİZİM DÜNYA"
2012-08-18 : ADSIZ GÜNAHLAR
2012-06-23 : DON JUAN
2012-06-15 : ONDAN HAMIYA
2012-06-14 : RÜSTƏM KAMAL
2012-02-25 : DOLABDAKI ÜRƏK
2012-02-04 : BİR QIŞ NAĞILI
2012-01-07 : DİQQƏT QITLIĞI
2011-12-31 : SOVQAT
2011-12-17 : NƏFƏSLİK...
2011-11-12 : DOLAB
2011-08-27 : BİR SEVGİ DRAMI
2011-07-22 : SÖZÜN GÜNÜ
2011-07-16 : SİRLİ ZƏNG
2011-07-02 : İLİN YARISI
2011-06-11 : GÖRÜŞ YERİ
2011-05-28 : KÜT BIÇAQ
2011-04-30 : SATILIR
2011-04-23 : QAÇIRILAN QIZ
2011-04-16 : TƏNHA KİŞİ
2011-04-09 : GÖYDƏNDÜŞMƏ
2011-03-19 : AYDINLIQ
2011-03-15 : FRANSIZCA
2011-02-23 : 55-ə ÇATMADIN
2011-02-19 : Bu da bir il
2011-01-29 : GÖZMUNCUĞU
2011-01-22 : HƏYATIN BİR ANI
2011-01-08 : BAŞLANĞIC
2010-12-31 : BU DA İLİN SONU
2010-12-25 : CAN AĞRISI
2010-11-06 : SEÇİLƏN
2010-10-30 : YARALI DURNA
2010-09-18 : PƏRAKƏNDƏ YAZI
2010-07-31 : Axtarış
2010-07-02 : ÜMİD SORAĞINDA
2010-05-01 : DÜYÜNÇƏ
2010-04-17 : CƏRRAH BIÇAĞI
2010-02-20 : DÖZÜM MƏQAMI
2010-01-30 : AYRILIQ ANI
2010-01-16 : SEÇİM ANI
2009-12-12 : SÜKUTLA SÖHBƏT
2009-11-27 : BƏRAƏT KAĞIZI
2009-11-21 : KÖLGƏLƏR...
2009-10-31 : YARPAQ TÖKÜMÜ
2009-10-10 : CAVABSIZ SUALLAR
2009-09-12 : BİR AN
2009-08-22 : HƏFTƏMİN ACISI
2009-06-20 : XOCALI TOYU
2009-06-06 : UZUN BİR GÜN...
2009-05-23 : VAXTINDA
2009-05-02 : AĞLAYAN BULUDLAR
2009-03-14 : "BƏXTƏVƏRLİK"
2009-03-07 : ANAMA MƏKTUB...
2009-02-28 : ADİ RİYAZİYYAT
2009-01-31 : CAN AĞRISI
2009-01-24 : "ƏZABSIZ ANLAR
2009-01-10 : BƏHANƏ
2008-12-31 : Bazarlıq
2008-12-13 : DƏLİ ADAM
2008-12-06 : FAYDASIZ QAZINTI
2008-11-22 : PULUN VAR?
2008-11-15 : QALXANIN ENMƏSİ
2008-10-18 : ÖMRÜN BİR ANI
2008-10-11 : PAYIZ YAĞIŞLARI
2008-09-28 : MƏKTUBLAŞMA
2008-09-06 : QAYNAR QAZAN
2008-08-30 : ERA
2008-08-23 : OVCUMDA YANAN OD
2008-08-02 : QARIŞIQ YAZI
2008-07-12 : QƏFLƏT YUXUSU
2008-06-28 : ƏRKƏSÖYÜN
2008-06-07 : BAŞ AĞRISI
2008-05-17 : QURUMUŞ GÜLLƏR
2008-04-19 : DAŞ
2008-03-20 : ATHAAT
2008-02-02 : PASİBAN
2008-01-12 : AMERİKA AYISI
2007-12-06 : XƏBƏRDARLIQ
2007-11-24 : QALMAQAL
2007-11-23 : ÇÖKHAÇÖK
2007-11-22 : QIZDIRICI...
2007-11-03 : QOYUN BƏXTİ...
2007-10-27 : AŞİQLİK
2007-10-24 : XƏCALƏT
2007-10-19 : PAYIZ NOTLARI
2007-10-10 : BASARAT
2007-10-06 : ƏBƏDİ ÜNVAN
2007-10-06 : PERSONAJ
2007-10-05 : ÜÇ PÖHRƏ
2007-10-04 : HADİSƏ
2007-10-03 : HAVA
2007-10-02 : ÜZƏRLİK
2007-09-22 : HÖKM
2007-09-15 : VAHİMƏ
2007-09-01 : İNSTİNKT
2007-08-28 : NİYƏ ÖLDÜ?..
2007-08-15 : GÜNAH
2007-08-11 : PARALEL
2007-08-08 : GÜNVURMA
2007-08-07 : SALON
2007-08-04 : HÖRMƏT(sizlik)
2007-07-31 : TELEFON ZƏNGİ
2007-07-28 : QUDUZLUQ
2007-07-26 : BU DA 17 YAŞ...
2007-07-17 : BİLİRSƏNMİ?
2007-07-11 : BAŞAĞRISI
2007-07-04 : MƏNİ TANIMADIN?
2007-07-03 : SERİAL
2007-06-12 : "DEPUTAT OTAĞI"
2007-06-09 : ÖRKƏN
2007-05-25 : QARAVƏLLİ
2007-05-20 : AXSAYAN YERİMİZ
2007-05-05 : MUSA YAQUB -70
2007-05-01 : KƏNDİR
2007-04-20 : ŞƏKİL
2007-04-14 : STRESS
2006-12-08 : YUXU
2006-10-14 : GÜNAH
2006-10-10 : LAZIM GƏLSƏ...
SON XƏBƏRLƏR
2018-04-26


VİDEO



ƏDALƏT BU GÜN
Redaktor seçimi
FOTOREPORTAJ
GÜNÜN SİTATI
SORĞU
"Arsenal”, yoxsa "Atletiko”?

"Arsenal” (25%)
"Atletiko” (75%)

ÇOX OXUNAN
GÜNÜN LƏTİFƏSİ
Arvad ərinə:
- Əzizim, işdə bizə zərərli işə görə 15% əlavə pul ödəyəcəklər.
- Sən getdin ordakıları da zəhərlədin?




digər lətifələr
ARXİV
FACEBOOK