ANA SƏHİFƏ / YAZARLAR

Əbülfət MƏDƏTOĞLU: SEL GƏLƏNDƏ

Əzrayıl gücünü göstərdi

9537    |   2018-01-31 15:02
Şriftin ölçüsü:
A+ Böyütmək
A+ Balacalaşdır

İş otağımda əyləşib başımı dərdlərimlə qatmışam – məşğulam. Telefon zəng çalır. Əlimi uzadıb dəstəyi qaldırıram:

- Mədətoğlu, salam! Nətərsən? Bir zəhmət çəkib aşağı düşə bilərsənmi?

O, həmişə mənə belə müraciət edirdi. Özü də Mədətoğlunu elə ərklə, elə doğmalıqla deyirdi ki, "yağım daşsa da”, unudub düşürdüm beşinci mərtəbəyə, keçirdim otağına və görürdüm ki, "Ədalət” qəzetini açıb qoyub qarşısına. Görüşürdük. Öncə qəzetin onun masaı üstündə olan sayından danışırdı, yazıma münasibətini bildirirdi – iradlarını güzəştsiz-filansız, birbaşa deyirdi, - Özünə də yazığın gəlsin, sözə də, yükləmə bu qədər dərdi-kədəri fikirlərinə, yazılarına. Başa düşürəm, el-oba itirməyin, yurd-yuvasız qalmağın nə demək olduğunu anlayıram. Amma sən də anla ki, bu qədər dərdlə yüklənib, ora qayıda bilməyəcəksən. Qayıtmaq istəyirsənsə, bir az həyat eşqini diri saxla, öldürmə içində.

Razılaşırdım onunla. Bu razılaşma növbəti yazıya qədər davam edirdi. O da bilirdi bunu və gülümsəyirdi. Həmin o gülümsəmək "öz bildiyindən əl çəkmirsən” demək idi mənim üçün. Hə, bir də baş redaktorumun yazılarından danışırdı. Hər dəfə vurğulayırdı ki, onun televiziyaya gəlişi gözümün qabağında olub, cəsarətli, qələmi olan qızdı...

Bütün bu yazdıqlarıma xatirə kimi baxmıram. Çünki, yaxınlarda telefonum yenə zəng çalmışdı. Güclə, çətinliklə danışırdı. Yenə - "Mədətoğlu”, - deyə müraciət etdi ilk cümləsində. Son səfə səsi beləcə qaldı yaddaşımda...

Bilmirəm, Allah qarşısındakı günahımın ölçüsü, çəkisi nə boydadı, bircə onu bilirəm ki, yaşadıqlarımın, özü də güvənib, sevib yaşadıqlarımın heç vaxt istəklərini çin edə bilməmişəm, hamısı xəyal olub, arzu olub, xatirə olub. Bəlkə bu bir sınaqdı, imtahandı, hər nədisə zülümdü, çəkilməsi, dözülməsi dəhşət olan zülüm. Çox rica edirəm, hətta təvəqqe edirəm, qınamayın məni, mən naşükür bəndə deyiləm, amma boyumdan çoxdan boy vermiş acılar sıxıb məni. Bu gün də sıxır. Özü də çəkdiklərimin hesabına yox, həm də o çəkdiklərimə əlavə olunan itkilərin hesabına da artır bu sızıltılarım. Mən dağ adamıyam. Elə o da dağ adamıydı. Ona görə də güvənirdim ona. Bütün sirrimi, düşündüklərimi, yazdıqlarımı, hətta yazmaq istədiklərimi də bölüşürdüm onunla. Elə təmkinlə dinləyirdi ki, məni. Mən öz-özümə düşünürdüm, əgər Nahid Hacızadə məni belə dinləyirsə, deməli nəsə var məndə, nəsə deyə, danışa bilirəm. Dinləyirdi və... həmişə söhbətimizin sonunda mütləq vurğulayırdı: Dur ayağa, gedək bufetə bir stəkan çay içək. Sən də, mən də bu yazı-pozunun içərisində özümüzü çox unuduruq. Dur, dur gedək!

Bax, yazımın bu yerində onunla telefon danışığımızdakı səsi gəldi qulağıma: Dünən Bəxtiyarla bir yerdəydik (Xalq şairimiz, cənnətlik Bəxtiyar Vahabzadəni nəzərdə tuturdu – Ə.M.).

Səndən danışdıq, səni yaman çox istəyir. Haqqında yazdığını yəqin ki, oxumusan. Elə mənim yazdığımı da yəqin oxudun...

Duruxuram və bir az ehtiyatla soruşuram: - Nahid müəllim, harda yazmısınız?

- Bugünkü "525”-ə baxmamısan?

Üzr istəyirəm və tələsik "525-ci qəzet”ə baxıb, haqqımda yazdığını birnəfəsə oxuyuram. Onun fikirləri, xüsusilə mənim yazı-pozuma sevgisi ürəyimi dağ boyda edir. Bir anlıq hər şeyi unuduram, dərdi də, kədəri də. Hətta bir anlıq mənə elə gəlir ki, Nahid müəllim ürəyimi kitab kimi vərəqləyib. Əlimi telefona uzadıram və səhv etdiyimi başa düşüb, otağın qapısını bağlamadan onun yanına qaçıram. Ürəyim atlana-atlana: - Çox sağ olun, Nahid müəllim, çox təşəkkür edirəm, - deyəndə sevincdən, həyəcandan ağzımda dilim də titrəyir.

- Sən sağ ol, sağ ol ki, bu cür yazırsan, - deyir təmkinlə, Nahid Hacızadə və ardınca əlavə edir, - dur gedək çay içək. İndi Əlövsət də gələcək (Əlövsət Bəşirli), Oqtay Rza da.

Çox maraqlıdır ki, bu insanların üçü də mənə Mədətoğlu deyə müraciət edirlər. Ha fikirləşirəm, yadıma sala bilmirəm ki, onlardan hansı daha əvvəl mənə belə müraciət edib. Bir də ki, nə fərqi var. Onsuz da onların hər üçü mənim üçün əzizdi. Əlövsət Bəşirli mənim haqqımda böyük bir yazını yazıb çap etdirəndən sonra yazını oxuyan Nahid müəllim dedi ki, Mədətoğlu, Bəşirli görürsən də sənə necə qiymət verib, tay bundan o tərəfi yoxdur.

Təbii ki, onunla razılaşdım və Nahid müəllimin həm öz dostlarının yaradıcılığına, həm də mənim yazı-pozuma olan qiymətinin qarşısında minnətdarlıq ifadə etməkdən başqa heç nəyə gücümün çatmadığını təkrar anlayıb, sadəcə susuram...

İndi isə bütün bunları sadəcə xatırlayıram. Sanki, yüz il əvvəl baş verib bütün bunlar. Amma Nahid müəllimlə mənim tanışlığımın yaşı iki formada, iki məzmunda ifadə oluna bilər. Birincisi, bizim tanışlığımızın yaşı sözün yaşı qədərdi. İkincisi isə, ötən əsrin 70-ci illərindən başlayır. Orta məktəbdə oxuyurdum. Mətbuatın, yazı-pozunun həvəskarı olduğumdan kitabxanadan əl çəkmirdim. Nahid müəllimlə kitabxanada tanış oldum. Sonra televiziyada, ağ-qara rəngli televizorumuzda onun ssenari müəllifi olduğu verilişlərə böyük həvəslə baxırdım. Sonra mənim də yolum yazı-pozu ilə bağlı mətbuata gəlib çıxdı. İlk dəfə Nahid müəllimi 1979-cu ilin yazında Dövlət Televiziyasının həyətində gördüm. Televiziyanın "Gənclik” verilişinə dəvət olunmuşdum. Onunla televiziyaya daxil olarkən qarşılaşdıq. Kitablarından şəklini gördüyüm o əzəmətli, ucaboylu, yerişi də qətiyyət ifadə edən bu Kişi ilə üz-üzə gəldik. Salam verib yanından ötmək istəyəndə hiss etdim ki, ayaq saxladı. Mən də dayanıb, arxaya çevrildim...

-Verilişə dəvət olunmusunuz?

- Bəli, "Gənclik” proqramına.

- Adın nədir?

Özümü təqdim etdim. Gülümsədi. Ürəkli ol! Elə danış ki, evdə, kəndinizdə baxanlar sonra sənə gülməsinlər.

Bax, beləcə başladı tanışlığımız. Sonralar demək olar ki, "Azərbaycan” nəşriyyatında hər gün görüşürdük, ya da telefonla danışırdıq. Bizim dostluğumuzu dəyərli filosofumuz, gözəl yazıçı-dramaturq Firuz Mustafa da əməlli-başlı şirinləşdirmişdi.

Amma indi bütün bunlar barəsində yazmaq məni yaman ağrıdır. Çünki mən Nahid müəllimlə çoxlu sayda müsahibələr yazmışam. Kitabları, əsərləri barəsində oxucu fikirlərimi "Ədalət”in səhifələrinə çıxarmışam və heç vaxt ağlıma gətirməmişəm ki, nə vaxtsa onun barəsində xatirə söyləyəcəm. Bu da yazılıbmış mənim taleyimə - itirdiyim dostlardan, güvəndiyim dağlardan xatirə yazmaq, vida məktubları qələmə almaq...

Bir atalar sözümüz var: sel gələndə əvvəl çör-çöp gətirər. Hə, bu dəfə sel elə birbaşa dağ əzəmətli, dağ dəyanətli, dağ qürurlu, nəhəng bir palıdı yerindən tərpətdi. Sözü, yaradıcılığı, insanlığı, ziyalılığı dağ əzəmətdə olan Nahid Hacızadəni aldı əlimizdən, Əzrayıl, gücünü göstərdi (Burda söhbət Nahid müəllimin yaşadığı illərin sayından getmir, onun aydın ömründən gedir-Ə.M). Mən Nahid müəllimlə bağlı ilk anonsu həmin günün gecə saatlarında Firuz Mustafanın internet səhifəsindən oxudum. Səhərə kimi də inanmadım. Sonra Əlövsət müəllim zəng vurdu. Heyif, mənə görə, mənim inancıma görə insanlıqdan, xeyirxahlıqdan, halallıqdan, paklıqdan, səmimiyyətdən, təmənnasızlıqdan torpağa, adamlara, el-obaya sevgidən Nahid Hacızadə şəxsiyyəti, nüfuzu boyda azaldı. Özü də indiki vaxtda, bunlara ehtiyacımız daha çox olduğu bir zamanda!..

Deyirlər torpağın üzü soyuqdur, bu deyilənlə mən də razıyam. Amma düşünən insanın, vicdanı ayaqda olan adamın yaddaşı ki, soyuq olmur, donmur. Bax həmin o donmayan yaddaşın, oyaq olan vicdanın bir nöqtəsində yaşayacaq Nahid Hacızadə. Çünki o, əldən tutub, irəli çəkib, yol göstərib. Şəxsən mənə ağsaqqal kimi həmişə məsləhət verib, ağı qaradan seçməkdə yardımçı olub. Bu cür olmağı məndə aşılayan aydınlardan birinə çevrilib. Bir də Nahid müəllim adamların içindəki işığı gördüyündən onları yönəltməyi də bacarıb. Neçə-neçə qələm adamını üstümə göndərib və telefonla deyib:

-Mədətoğlu, yanına bir nəfər göndərdim (və yaxud qızlardan bir yazı göndərdim), oxumuşam, sən də bax, xanıma da de! (İradə Tuncayı nəzərdə tuturdu). Məncə, çap eləsən yaxşı olar.

Beləcə, tanış olurdum yeni imzalarla, yeni adamlarla Nahid müəllimin sayəsində. Və bu gün doğma bacım qədər əziz olan Nəzakət xanımın da yazılarını mənə Nahid müəllim göndərmişdi. Eh...

Bilmirəm, onunla nə vaxt görüşəcəm, amma bildiyim odur ki, o görüşə qədər o, mənim yaddaşımda, xatirəmdə, ürəyimdə olacaq, buna əminəm. Onu yaddaşımdan, xatirəmdən, ürəyimdən heç kim çıxara bilməz, - qazandığı yalnız təmizlık, halallıq, səmimilik, xeyirxahlıq, istedad, hər kəsin qiymətini verməyi bacaran ağsaqqal kimi...




İmza:

YAZARIN ARXİVİ

2018-02-01 : "O SÖZƏCƏN..."
2017-12-15 : İLĞIM
2017-11-27 : «QABİL»
2017-11-24 : VAXT GÜNAHKARI
2017-09-27 : "BAYILDAN BAYIRA"
2017-08-29 : KİŞİ TİTULU
2017-08-11 : OVQAT YARADAN…
2017-07-29 : İSTƏK...
2017-07-28 : SÖZ HEYKƏLİ
2017-07-25 : BU DA 27–di!
2017-07-14 : "QALIN" ADAMLAR
2017-06-09 : GÜNAHIM NƏDİ?
2017-06-06 : "SNAYPER QIZ"
2017-05-26 : HAVADAKI ADAM
2017-05-05 : BAKI KÖÇKÜNÜ
2017-03-31 : SOY… QIRIM…
2017-03-01 : MÜŞFİQ TUFANI
2017-02-14 : "YADA DÜŞDÜ"
2017-02-10 : ÖMÜR QIRIQLARI
2017-02-03 : YAŞ HƏDDİ
2017-01-27 : NEKROLOQ
2017-01-19 : BİTMƏYƏN AĞRI
2017-01-06 : SON XƏBƏRDARLIQ
2016-12-16 : ALLAHIN İŞİ
2016-09-09 : BİR HECALI SÖZ
2016-08-13 : MƏKTUB
2016-08-12 : MƏKTUB…
2016-08-12 : HAVA
2016-07-01 : CƏNAB NAZİR
2016-06-17 : ÜMİD KƏNDİRİ
2016-04-29 : NİŞANÇI
2016-04-09 : ŞUŞANIN YOLU...
2016-04-08 : ŞUŞANIN YOLU...
2016-03-11 : MART OVQATI
2015-12-19 : MÜQƏDDƏS AMAL
2015-12-12 : YANIQ SƏS
2015-11-13 : ÜZ SUYU
2015-11-13 : Tofiq Abdinlə
2015-10-31 : SEÇİM ANI…
2015-09-12 : İNSANLIQ
2015-08-27 : YADDAŞ YAZISI
2015-08-19 : "AZƏRBAYCAN"
2015-07-10 : İLĞIM
2015-06-18 : DOST GEDİB…
2015-06-17 : "SAAT SƏSİ"
2015-05-06 : "AZƏRBAYCAN"
2015-04-22 : "YADA DÜŞDÜ"
2015-03-18 : "ADİ QƏŞƏM"
2015-02-28 : HAVALANMIŞ ADAM
2015-02-14 : SENSASİYA
2015-02-12 : BACI DOST OLARSA
2015-02-07 : YARPIZ SÖHBƏTİ
2015-01-16 : YAŞAYAN RUH
2015-01-10 : XAŞ + XAŞ
2015-01-09 : "QƏLƏM SƏSİ"
2014-12-27 : SAXTA BABA
2014-12-26 : SAXTA BABA
2014-12-20 : ŞUNURLU ADAMLAR
2014-12-16 : ELNURUN KİTABI
2014-12-11 : RUH ADAMI
2014-11-29 : NAXIŞLI ADAM
2014-11-20 : HƏYATIMDAKI ADAM
2014-11-15 : DİQQƏT TALONU
2014-11-14 : "QUM SAATI"
2014-11-12 : STATUS - KVO
2014-11-08 : BİR ƏTƏK DAŞ
2014-11-04 : PAMBIQLI QULAQLAR
2014-10-29 : "ƏDƏBİ HƏYAT"
2014-10-11 : AŞ QARASI
2014-10-04 : ZİNDAN UŞAQLARI
2014-09-03 : "YADA DÜŞDÜ"
2014-08-23 : İÇİMDƏKİ TOY
2014-07-18 : Kimsə yoxdu...
2014-07-05 : KİŞİ
2014-06-21 : ÜZ SUYU
2014-06-14 : TANISAM UTANACAQ
2014-05-24 : DİŞ ÇÖPÜ
2014-04-26 : QURU ADAM
2014-03-20 : İynə boyu yazı
2014-03-15 : LƏNƏTLƏNMİŞ
2014-01-25 : ÖZGƏ PALTARI
2013-12-21 : İSİNİŞMƏ...
2013-11-09 : QANADLI GÜNLƏR
2013-07-27 : DOST GEDİB...
2013-07-20 : PALAZA BÜRÜN...
2013-07-13 : YARIMÇIQ YAZI...
2013-05-08 : RUHUMUZUN ÜNVANI
2013-05-04 : "MAYOVKASIZ" MAY
2013-01-19 : DİRƏDÖYMƏ...
2012-12-20 : ATILAN İLK ADDIM
2012-12-08 : ÖGEY ANA
2012-12-07 : ŞAD XƏBƏR:
2012-11-27 : CANLI TARİX
2012-11-24 : SƏNSİZ
2012-11-16 : ÜMİD VERMƏK
2012-11-14 : SƏNSİZ
2012-10-13 : "BİZİM DÜNYA"
2012-08-18 : ADSIZ GÜNAHLAR
2012-06-23 : DON JUAN
2012-06-15 : ONDAN HAMIYA
2012-06-14 : RÜSTƏM KAMAL
2012-02-25 : DOLABDAKI ÜRƏK
2012-02-04 : BİR QIŞ NAĞILI
2012-01-07 : DİQQƏT QITLIĞI
2011-12-31 : SOVQAT
2011-12-17 : NƏFƏSLİK...
2011-11-12 : DOLAB
2011-08-27 : BİR SEVGİ DRAMI
2011-07-22 : SÖZÜN GÜNÜ
2011-07-16 : SİRLİ ZƏNG
2011-07-02 : İLİN YARISI
2011-06-11 : GÖRÜŞ YERİ
2011-05-28 : KÜT BIÇAQ
2011-04-30 : SATILIR
2011-04-23 : QAÇIRILAN QIZ
2011-04-16 : TƏNHA KİŞİ
2011-04-09 : GÖYDƏNDÜŞMƏ
2011-03-19 : AYDINLIQ
2011-03-15 : FRANSIZCA
2011-02-23 : 55-ə ÇATMADIN
2011-02-19 : Bu da bir il
2011-01-29 : GÖZMUNCUĞU
2011-01-22 : HƏYATIN BİR ANI
2011-01-08 : BAŞLANĞIC
2010-12-31 : BU DA İLİN SONU
2010-12-25 : CAN AĞRISI
2010-11-06 : SEÇİLƏN
2010-10-30 : YARALI DURNA
2010-09-18 : PƏRAKƏNDƏ YAZI
2010-07-31 : Axtarış
2010-07-02 : ÜMİD SORAĞINDA
2010-05-01 : DÜYÜNÇƏ
2010-04-17 : CƏRRAH BIÇAĞI
2010-02-20 : DÖZÜM MƏQAMI
2010-01-30 : AYRILIQ ANI
2010-01-16 : SEÇİM ANI
2009-12-12 : SÜKUTLA SÖHBƏT
2009-11-27 : BƏRAƏT KAĞIZI
2009-11-21 : KÖLGƏLƏR...
2009-10-31 : YARPAQ TÖKÜMÜ
2009-10-10 : CAVABSIZ SUALLAR
2009-09-12 : BİR AN
2009-08-22 : HƏFTƏMİN ACISI
2009-06-20 : XOCALI TOYU
2009-06-06 : UZUN BİR GÜN...
2009-05-23 : VAXTINDA
2009-05-02 : AĞLAYAN BULUDLAR
2009-03-14 : "BƏXTƏVƏRLİK"
2009-03-07 : ANAMA MƏKTUB...
2009-02-28 : ADİ RİYAZİYYAT
2009-01-31 : CAN AĞRISI
2009-01-24 : "ƏZABSIZ ANLAR
2009-01-10 : BƏHANƏ
2008-12-31 : Bazarlıq
2008-12-13 : DƏLİ ADAM
2008-12-06 : FAYDASIZ QAZINTI
2008-11-22 : PULUN VAR?
2008-11-15 : QALXANIN ENMƏSİ
2008-10-18 : ÖMRÜN BİR ANI
2008-10-11 : PAYIZ YAĞIŞLARI
2008-09-28 : MƏKTUBLAŞMA
2008-09-06 : QAYNAR QAZAN
2008-08-30 : ERA
2008-08-23 : OVCUMDA YANAN OD
2008-08-02 : QARIŞIQ YAZI
2008-07-12 : QƏFLƏT YUXUSU
2008-06-28 : ƏRKƏSÖYÜN
2008-06-07 : BAŞ AĞRISI
2008-05-17 : QURUMUŞ GÜLLƏR
2008-04-19 : DAŞ
2008-03-20 : ATHAAT
2008-02-02 : PASİBAN
2008-01-12 : AMERİKA AYISI
2007-12-06 : XƏBƏRDARLIQ
2007-11-24 : QALMAQAL
2007-11-23 : ÇÖKHAÇÖK
2007-11-22 : QIZDIRICI...
2007-11-03 : QOYUN BƏXTİ...
2007-10-27 : AŞİQLİK
2007-10-24 : XƏCALƏT
2007-10-19 : PAYIZ NOTLARI
2007-10-10 : BASARAT
2007-10-06 : PERSONAJ
2007-10-06 : ƏBƏDİ ÜNVAN
2007-10-05 : ÜÇ PÖHRƏ
2007-10-04 : HADİSƏ
2007-10-03 : HAVA
2007-10-02 : ÜZƏRLİK
2007-09-22 : HÖKM
2007-09-15 : VAHİMƏ
2007-09-01 : İNSTİNKT
2007-08-28 : NİYƏ ÖLDÜ?..
2007-08-15 : GÜNAH
2007-08-11 : PARALEL
2007-08-08 : GÜNVURMA
2007-08-07 : SALON
2007-08-04 : HÖRMƏT(sizlik)
2007-07-31 : TELEFON ZƏNGİ
2007-07-28 : QUDUZLUQ
2007-07-26 : BU DA 17 YAŞ...
2007-07-17 : BİLİRSƏNMİ?
2007-07-11 : BAŞAĞRISI
2007-07-04 : MƏNİ TANIMADIN?
2007-07-03 : SERİAL
2007-06-12 : "DEPUTAT OTAĞI"
2007-06-09 : ÖRKƏN
2007-05-25 : QARAVƏLLİ
2007-05-20 : AXSAYAN YERİMİZ
2007-05-05 : MUSA YAQUB -70
2007-05-01 : KƏNDİR
2007-04-20 : ŞƏKİL
2007-04-14 : STRESS
2006-12-08 : YUXU
2006-10-14 : GÜNAH
2006-10-10 : LAZIM GƏLSƏ...
SON XƏBƏRLƏR
2018-06-23
11:09 İNSAN
2018-06-22
17:29 ÜMİD


VİDEO



ƏDALƏT BU GÜN
Redaktor seçimi
FOTOREPORTAJ
GÜNÜN SİTATI
SORĞU
Sizcə bu komandalardan hansı çempion olacaq?

Braziliya (36.37%)
Argentina (9.09%)
İspaniya (18.18%)
Almanıya (36.36%)
Fransa (0%)

ÇOX OXUNAN
GÜNÜN LƏTİFƏSİ

Ermənilərlə bacı-qardaş olduğumuz vaxtlardı. Moskvada Yazıçılar Evinin restoranında Zakir Fəxri yeyib-içir. Bu vaxt bir erməni yazıçı da gəlib onunla bir stolda oturur. Hesab vaxtı gələndə erməninin 20 qəpiyi düşür stolun altına. Erməni əyilib pulu axtarır. Zakir Fəxri dərhal bir iyirmi beşliyi yandırıb tutur stolun altına, erməniyə deyir:

- Kirvə, axtar.

Erməni pərt olur. Restorandan çıxırlar, asılqandan paltolarını götürəndə erməni Zakirin acığına asılqanda işləyən kişiyə bir əllilik verir.

Zakir əlini atır cibinə, görür ki, o qədər pulu yoxdu, əlini yelləyib deyir:

- Brat, paltonu bağışladım sənə, geyinərsən. Mən dünən QUM-dan fransuzski əla bir palto almışam.





digər lətifələr
ARXİV
FACEBOOK