hacklink Adalet.az | RAHATSIZ EDƏN GERÇƏKLƏR Adalet.az | RAHATSIZ EDƏN GERÇƏKLƏR Adalet.az | Ədalət -
ANA SƏHİFƏ / YAZARLAR

RAHATSIZ EDƏN GERÇƏKLƏR

"İnsan su misallıdı, bulunduğu qabın şəklini alar...

33630    |   2013-07-27 05:29
Şriftin ölçüsü:
A+ Böyütmək
A+ Balacalaşdır

Türklər deyir bunu. Hansı yöndən yanaşsan, bu sözlərdəki dərin həqiqəti dana bilməzsən...
Çox şeylər dəyişməzdi bu qoca dünyada. Nə qədər çək-çevir eləsən də, ağlını işlədib nəyinsə əksini sübut eləməyə çalışsan da, təzə məntiq yarada bilməzsən. Nəsə tapdığını, nəyisə təzədən yaratdığını güman edərsən, ancaq özünü aldadarsan. Bir də özün kimi düşünən beş-altı adamı. Hamı özündən əvvəlkilərin ağlına, düşüncəsinə hörmətlə yanaşmır. Ya bacarmır, ya da istəmir. Kiminsə böyüklüyünü, üstünlüyünü görmək, duymaq bir yana, etiraf eləmək, sayğıyla yanaşmaq özü də bir ucalıq, kübarlıqdı. Ancaq öz ağlını az, başqalarını özündən ağıllı, bilikli sayanlar nəsə eləməyə, qazanmağa nail olurlar...
İnsan, doğrudan da, iqlimin, mühitin, zamanın, məkanın şəklini ala bilir. Alır və... çox zaman da özünün bundan xəbəri olmur. Ancaq uyğunlaşanlar, şəklini dəyişənlər çox yaşarlar.
Həm də uzun, rahat yaşarlar...
Onun da ömrünü uzun heçab eləmək olardımı?! Cəmi 73 il... Yox! Onun edamına fərman verən avropalılarda bu rəqəm orta yaş sayılır. Kim bilir, bəlkə o da uzun ömür yaşayacaqdı. Uzun, həm də rahat... Əgər...
Əgər uyğunlaşsaydı... şəklini dəyişsəydi... Ancaq o, doğulduğu sifətdə, yarandığı şəkildə qalmışdı. Adam elə bilir ki, O-Çöl Aslanı dünyaya elə beləcə qoca, nurani sifətdə gəlmişdi. Səhra günəşinin yandırıb mis rənginə çevirdiyi parlaq alnı, ağarmış qaşları, ağıllı baxışları, iti ağlı, yaşına uyuşmayan cəld hərəkətləriylə yarandığı gündən haqq-ədalət, insaf-mürvət tanımayan dünyanı düzənə salmaqçın doğulmuşdu Ömər Muxtar. 20 il savaşıb dəmir tanklı, dəmir dəbilqəli italyan ordusuynan. Deməli, 53 yaşında vuruşa başlayıb torpağına qəsd edənlərlə. Ömrün bu çağında insan özünü yaşlanmış, oturuşmuş zənn edir. İndiyə qədər qazandıqlarına qane olur, qalan ömrünü oğul-uşaq, nəvə-nəticə əhatəsində hüzur tapmaqla keçirmək istəyir...
O isə bu yaşında meydana atılmalı olub...
Düz 20 il savaşıb...
Susuz səhralarda, səmum yellərinin divan tutduğu qumluqlarda belə dinc yaşamağa qoymurdular onun xalqını. Allaha çox inanırdı. İnanırdı ki, Yaradan onun millətinə bu torpaqları əmanət edib. Və onlar bu torpaqları qorumalı, becərməli, istədiklərini, gərək olanı ondan görməlidirlər. Qadınları, uşaqları düşmən tapdağına verməməlidirlər...

***
Döyüşdə amansızdı. Niyə də olmasın?! Axı, nə o, nə də yurddaşları kimsənin torpağına, sərvətlərinə göz dikməmişdilər. Döyüş onların torpağında gedirdi. Və bu döyüşlərdə amansız olduqlarına görə kimsə onları qınaya bilməz. Qınayan varsa, ac, taqətsiz qadın və uşaqların üzünə, gözlərinə baxsın. O gözlərdə, üzlərdə oxunan kədəri, acını həzm edə bilirsə, qınasın...
Yoxsa, döyüş meydanı bəlağətli nitqlərin yeri deyil. Həyatla ölümün üz-üzə gəldiyi yerdə qılıncların şaqqıltısı, top-tüfəng gurultusu bütün sözləri eşidilməz edir. Haqq sözü də, nahaq sözü də...
Ancaq o, burada da mərhəmətli olmağı bacarırdı...
Çöl Aslanının qəhrəmanlığı haqqında çox eşidib, döyüşdə üzbəüz gələndə yerində donub qalan gənc düşmən əsgərinə necə rəhmdilliklə, həm də yandırıcı təəssüflə baxdığını bir görəydiniz...
Öldürmür, sağ buraxır onu... Bu da cavan əsgərin bütün təsəvvürlərini alt-üst edir...
Bəzən bir an bir ömürlük dərs, ibrət verir adama...

***
Heç bir zəfər yolu başa varmır. Xüsusən, düşmən yaxşı silahlanmış, hiyləgər və arxalı olanda...
O da sona çatdıra bilmədi boynuna götürdüyü vəzifəni. Döyüşlərin birində əsir düşdü...
Düşmən generalı quru döşəmədə oturmuş əl-ayağı zəncirli qoca aslana yandıran, göynədən bir təəssüflə baxır. Mühafizəçiyə "onun bu halı məni çox təsirləndirir" deyir. Ancaq generaldan xeyli cavan olan mühafizəçi qəzəblidi. Hiddətlə "onu tutulduğu yerdən buraya qədər sürüyə-sürüyə gətirmək gərəkirdi..." cavabını verir.
-Düşmən də olsa, onun qəhrəmanlığına sayğı duymalıyıq...
Qocaya yaxınlaşıb bir şey gərək olub-olmadığını soruşur.
-Bir az su versinlər. Dəstəmaz alacağam. Bir də namaz qıldığım sürəcə zəncirləri açmaq olarmı?...
Mühafizəçi kəskinliklə etiraz edir. Həm də qorxuynan...
General zəncirləri açmağı əmr edir...
Onun namaz qılması elə ilahi bir mənzərəydi ki, adam bu dəqiqələrin bitməsini heç istəmirdi...
Allahım! Keşkə hər gün dərgahına uzanan əllərin, səcdənə çökən dizlərin sahiblərinin hamısı bu yetmiş üç yaşlı ixtiyar döyüşçü qədər Vətənini, torpağını sevmiş olaydı...
Öz otağında dəli kimi vurnuxan general da yəqin o müdhiş həqiqəti anlamamış deyildi. Anlayırdı ki, insanın doğulub-böyüdüyü torpaqda yaşayıb-ölmək haqqını əlindən almaq Yer üzündəki cinayətlərin ən ağırıdı...
Anlayıb da nə edəsiydi ki,... O,da tək idi...

***
Generalla söhbətində də çox sakit görünürdü. Təmkinlə, inamla danışırdı. Ruhi rahatlığı üz-gözündən oxunurdu...
-Hər halda zəncirlər sizi rahatsız edir.
-Xeyr! Məni rahatsız edən gerçəklərdi...
...Bu gerçəkliyin içində onu asdılar. Özlərinin haqsız, onun suçsuz olduğunu bilə-bilə asdılar... Boğazına kəndir keçirilməmişdən qabaq çib dəftərçəsini çıxarıb eyni sakit tövrlə Allah kəlamını oxudu...
"Mənə gəldikdə isə... cəlladlarımdan çox yaşayacağam!"
Bəlkə də ömrü boyu dediyi ilk və son yalan idi bu!... Bəlkə də yalan yox, yanlışlıq... Nə vaxtadək davam edəcəyini bilmirəm. Bildiyim tək şey budur ki, onun cəlladları hələ yaşayırlar...
Az qala yüz il ötür...
Hələ ki, heç nə dəyişməyib...
Dünya da namərd olduğuna görə dağılmır hələ...
Mərd olsaydı, onu da çoxdan boğazından asmışdılar...

Vəsilə USUBOVA
vasila-usubova@mail.ru


İmza:

YAZARIN ARXİVİ

2015-01-10 : ƏN UZUN GECƏ
2014-11-15 : QIRMIZI İP
2014-07-12 : GEC OLMAYAN
2014-07-05 : SAMAN ÇÖPÜ
2014-06-21 : GÜNAHSIZ
2014-06-14 : GÜNAHSIZ
2014-06-07 : GÜNAHSIZ
2014-05-31 : GÜNAHSIZ
2014-05-24 : GÜNAHSIZ
2014-05-17 : GÜNAHSIZ
2014-05-09 : GÜNAHSIZ
2014-05-03 : GÜNAHSIZ
2014-04-26 : GÜNAHSIZ
2014-03-15 : SONUNCU YARPAQ
2014-03-08 : MONMARTR, 18-40
2014-03-01 : Marsa da uçsaq
2014-02-22 : DƏRD ZİRVƏSİ
2014-02-15 : GEC DƏ OLSA...
2014-01-25 : GÜNDƏLİK
2014-01-18 : XİLASKAR
2013-10-12 : NƏNNİ
2013-09-21 : PAYIZ GƏLİR...
2013-08-17 : ADSIZ DUYĞULAR
2013-08-03 : ƏHYA GECƏLƏRİ
2013-07-06 : Sən dönsən...
2013-06-22 : KÖYNƏK
2013-05-25 : ÖZGƏ DƏRDİ
2013-02-09 : AĞILDAN BƏLA
2013-01-26 : DARIXAN ADAMLAR
2013-01-19 : DƏLİLİK ZAMANI
2013-01-12 : ƏSKİ YARALAR
2012-12-01 : SUSUZ DƏNİZ
2012-09-22 : GƏLDİN...
2012-09-15 : BİR QUCAQ SABAH
2012-09-08 : ANGEDONİYA
2012-08-18 : "DÜBEYTİ"
2012-06-30 : O TƏNHA AĞAC...
2012-06-02 : AĞ QARANQUŞ
2012-02-18 : HARMONİYA
2012-01-14 : QONŞU QIZ
2011-12-31 : TƏLƏSİRİK...
2011-12-10 : AYAQYALIN
2011-11-19 : XƏZAN YELİ
2011-10-15 : TƏSƏLLİ
2011-08-06 : DƏYİRMAN
2011-07-16 : ÇOX AZ ŞEY
2011-06-25 : SAVAŞIN 70 YAŞI
2011-05-14 : "QARA QUTU"
2011-03-19 : VƏDƏ KÜLƏYİ
2011-03-05 : KİŞİSİZ...
2011-02-26 : YAZA NƏ QALDI?!.
2011-02-19 : ADİ HƏYAT
2010-12-31 : İL KEÇDİ...
2010-11-06 : İMTİNA
2010-08-21 : KİBRİT FALI
2010-07-24 : YEL DƏYİRMANI
2010-05-08 : XİLASKAR
2010-04-10 : QİYAMƏT
2010-03-20 : XINAYAXDI
2010-02-27 : BOŞLUQ
2010-01-09 : KARVAN GETDİ...
2009-12-26 : YUXU KİMİ...
2009-12-19 : DARIXANDA...
2009-12-12 : İMTAHAN
2009-12-05 : QUYU
2009-10-17 : ELDƏN AYRI...
2009-10-10 : GÖZÜ YOLDA...
2009-10-03 : TARAZLIQ
2009-09-26 : ...YALVARMA!
2009-09-12 : İLĞIM
2009-09-05 : BİR STƏKAN ÇAY
2009-08-08 : QIRMIZI
2009-08-01 : SƏKKİZ SAAT
2009-07-11 : AĞIRLIQ
2009-04-25 : SIĞINACAQ
2009-04-11 : SÖZ VAXTI
2009-02-14 : ÜÇÜNCÜ YOLÇU
2009-01-31 : BİXƏBƏR
2009-01-24 : QIRMIZI VƏ QARA
2009-01-17 : BAŞQA ADAM
2009-01-10 : 3 SAATLIQ NƏFƏS
2008-12-31 : QUM SAATI
2008-12-13 : QURBANSIZ
2008-11-22 : CİDDİ MÖVZU
2008-11-15 : ÜMİD VƏ QORXU
2008-11-01 : AĞ YOL
2008-10-18 : AG VƏ QARA
2008-10-11 : KÜTLƏ
2008-09-20 : TƏSƏLLİ
2008-09-06 : YAZIQLIQ
2008-08-23 : ATA EVİ
2008-08-02 : ÇAY PULU
2008-07-05 : YADDAŞ AĞRISI
2008-06-14 : ÇƏRÇİVƏ
2008-04-19 : SÖZ ARDINCA...
2008-03-30 : İRƏVANLILAR
2008-03-20 : YAZA ÇIXDIQ...
2008-03-08 : UTANCAQ
2008-02-23 : BOZ AY
2007-12-15 : DARIXAN ADAMLAR
2007-12-01 : BİZƏ QALSA...
2007-11-24 : İŞIQSIZ DÜNYA
2007-10-27 : ETİRAF
2007-10-06 : GÜNLƏR VARDI...
SON XƏBƏRLƏR
2019-12-12


VİDEO



ƏDALƏT BU GÜN
Redaktor seçimi
FOTOREPORTAJ
GÜNÜN SİTATI
SORĞU
Dövlət xəstəxanaları pulludu, yoxsa pulsuz?

Pullu (88%)
Pullsuz (12%)

ÇOX OXUNAN
GÜNÜN LƏTİFƏSİ

Yayın cırhacırı Abdal Qasım oturubmuş, görür iki erməni bərkdən danışa-danışa gəlir.

Yanındakı dostuna deyir:

- Ə, bu köpəyuşağları bu istidə bu dildə nətəhər danışırlar ey?!




digər lətifələr
ARXİV
FACEBOOK