ANA SƏHİFƏ / YAZARLAR

QƏZET KÖŞKLƏRİ

22996    |   2011-09-10 06:59
Şriftin ölçüsü:
A+ Böyütmək
A+ Balacalaşdır

Mətbuatda narahatlıqla gündəmə gətirilir ki, bir zamanlar özünəməxsus görkəmi ilə diqqəti cəlb edən qəzet köşkləri azalmaqdadır. Baxmayaraq, əvvəllərə nisbətən ölkədə nəşr edilən qəzetlərin sayı on dəfələrlə artıb. Nə olsun ki? Kitab nəşri də əndazəni aşıb. Şeirlər, hekayələr, povestlər, janrı məlum olmayan digər cızmaqaralar kitablara çevrilərək hər tərəfi bürüyür.
   
   Doğrudur, əsl ədəbiyyat adına oxucunu cəlb edən, soruşulan, axtarılan kitablar da az deyil. Uzun müddət davam edən köhnə-yeni davalar, müəyyən səbəblərdən yaranan durğunluqlar son illərin adaptasiyasından boy göstərdi, ciddi ədəbiyyat anlayışı şüurlardakı boşluq və nostalji nöqtələrini düşüncə və müasir yanaşma baxımından hərəkətləndirdi.
   
   Kafelərə, barlara, içki mağazalarına, çayxanalarag çevrilən kitab mağazalarımızı qaytardılarmı? 3 milyonluq şəhərdə heç olmasa 30 kitab mağazası qalıbmı? Bəlkə də 3 mağaza tapmaq olar. Milyon nəfərə 1 mağaza?!
   
   Mövzumuz başqadır. Məlum bir dövrün kakofoniyası uzun müddət məhz bir-birinə daha çox yaxın olan mətbuatın və ədəbiyyatın üzərinə gəldiyindən, daha çox onların estetikasını pozduğundan belə bir ricət yarandı.
   
   g Qəzetlərin, gündəlik mətbuatın yaradıcılıq, istedad tələb və oxşarlıqlarını bir tərəfə qoysaq ədəbiyyatla müqayisədə onun dərdi, ağrısı başqadır. Qəzet köşklərinin yarıbayarı azalmasının siyasi məqam kimi vurğulanması, ən azından sadəlövh yanaşmadır. Maraqlıdır ki, belə bir "seyrəlmənin" aşkarlanmasından mətbuata bir elə dəxli olmayan qəzetkimilər deyil, əksinə, populyar və tirajlı qəzetlər narahatdırlar. Müəyyən mənada təbii narahatlıqdır. Ancaq oxucunun zövqü pozulmasa o, öz qəzetini axtaracaq və tapacaq. Səyyar qəzet satanlar və ticarət obyektlərindəki xüsusi guşələr də az deyil.
   
   Qəzet satışının azalmasında bir neçə ciddi fakt özünü göstərir və qarşısı alınmasa vəziyyət daha da mürəkkəbləşəcəkdir. Bunun ən birinci səbəbi elə qəzetlərin özündən asılıdır. Sırf anatomik bir səbəbdir. Nə qədər acı olsa da deməliyik ki, Azərbaycan oxucusu sensasiyaya meyllidir, bu da var. Oxucunun "bu damarından" tutub uzun müddət getmək də mümkündür. Ancaq oxucu bir gün görəndə ki, yazıların 80-90 faizi eləcə "şirinquşdu", uşaq olmadığını anlayaraq şirəli çöpü atmağa yer axtaracaq. Yazılardakı "dadlı yalanlar" və primitivlik bəzən böyük bir auditoriyanın itirilməsinə də səbəb olur. Bu tip təhlükəli tendensiyalardan uzaqlaşmaq daha faydalıdır, nəinki müvəqqəti parıltıların naməlum liderlik iddialılığı.
   
   İkinci səbəb bizdən asılı deyil, mövcud köşklərdə çalışan bəzi satıcıların insafındandır. Daha doğrusu, onların qəzetə (qəzetlərə) münasibətindən asılıdır. Əvvəllər qəzet köşklərində lap uzaqdan bu köşkün açıq və ya bağlı olması bilinərdi. Çünki açıqdırsa hər tərəfdən qəzet-jurnallar görünürdü. Köşkdə çalışanlar qəzetləri vərəqləyib maraqlı materialları da yadda saxlayırdılar. Onlar qəzet alanlara bəzən istiqamət də verirdilər. Hətta bəzi qəzetlər "altdan" da satılırdı. Satıcılar bir növ qəzet təbliğatçıları rolunu da oynayırdılar. Çünkig köşklərdə yalnız qəzet və jurnal, bir də təmsil olunduqları təşkilatın vasitəsilə yayılan aylıq lotereya biletləri satılırdı. İndiki köşklərdə nələr satılmır, ilahi! Gündəlik mətbuat qalır ortalıqda, satıcı saqqız, siqaret, limon, ucuz uşaq geyimləri, kitayski xırdavatlar, dinimizin müqəddəs simalarının fotoları, falçı ünvanları, günəbaxan tumu, alabəzək şarlar, daha nələr göstərir, təklif edir köşkə yaxınlaşanlara. Təkcə 9-cu mikrorayon ərazisində beş-altı belə "qəzet köşkü" aşkarlamışam. Mən pulumu verib qəzet gözləyirəm, satıcı dənə-dənə siqaret ayırır...
   
   Bəzən onları qınamaq da olmur...
   
   Bu hələ Bakıdır, paytaxtdır. Rayonlarda da qəzet köşklərinin sayı azalıb. Daha qəzetlərin yazdığı kimi iki dəfədən də çox olmasa da, məsələn, on qəzet köşkünün əvəzinə 7-si qalır. Nə olsun? Bu köşklərdə də qəzetlərin satışı normal səviyyədə deyil. Yuxarıda göstərdiyim səbəblər özünü hər yerdə biruzə verir.
   
   Bəs bu satılan qəzetləri kimlər alır? Əslində nəşr olunan qəzetlərin hamısı satışa göndərilmir. Ölkədə bir abunə sistemi də fəaliyyətdədir və hətta rəqabətli şəkildə. Satılan qəzetlərin də alıcıları və oxucuları hər halda az deyil, yoxsa tirajı yüksək olan qəzetlər ciddi böhranla üzləşərdilər. Ancaq mövcud çətinliklər nələrisə diqtə etməkdədir. Baxmayaraq, dövlətimiz mətbuata fərq qoymadan və seçimsiz bir qayğı da göstərir - qanun çərçivəsində hamı bəhrələnir. Bunları xatırlamamaq insafsızlıq olar.
   
   Qaldı qəzet köşklərinin azalması, sıxışdırılması məsələsinə, bu, başqa yanaşma tələb edir. Birinci növbədə qəzetlərimiz öz işlərini ciddi və peşəkarcasına qurmalıdırlar. Jurnalistikaya sevgi elə oxucuya olan sevgini tamamlayan niyyətdir. Peşəkarlar jurnalistikanın saflığını qorumaq üçün həmişə xeyirxah bir əzab içində yaşamalıdırlar.
   
   Qəzet köşklərinin azalması o qədər də qorxulu hal deyil. Əsas odur ki, qəzet köşkləri fəaliyyətləri ilə yalnız öz adlarını daşımağa xidmət etsinlər. Baxanda görək ki, bu, əsl qəzet köşküdür.


YAZARIN ARXİVİ

2017-08-04 : VAMPYRUM
2017-06-16 : DINIŞKA
2017-05-19 : Qarik
2016-06-25 : QARTALI SEVMƏK
2015-09-19 : NOSTALJİ
2015-08-15 : ŞOTA
2015-08-09 : MAFİOZLAR
2015-07-07 : QARTALI SEVMƏK
2014-12-06 : KANYON
2014-08-26 : REGİON
2014-08-23 : REGİON
2014-08-09 : DAHİ
2014-08-02 : QARTALI SEVMƏK
2014-05-31 : SPARTAKiada
2014-03-20 : Novruz küləyi
2014-03-15 : ŞARJ
2014-02-15 : SVOBODA!
2014-01-11 : MİRAJ
2014-01-09 : KARDELEN
2013-09-18 : NEOVENDETTA?
2013-09-14 : I I I İSGƏNDƏR
2013-09-07 : XORA
2013-08-24 : TATUİRİZM?
2013-08-03 : SFİNKS
2013-07-27 : PSİTTAKİFORMES
2013-04-02 : SÖZÜN ŞƏKLİ
2012-10-20 : YUXU
2012-10-18 : STADİON
2012-08-25 : ALDIRMA, KÖNÜL!
2012-08-23 : PİS ADAM YOLDA
2012-05-01 : MAY GÜNÜ
2012-03-03 : VAMPYRUM
2011-08-13 : İki Koşevoy
2011-04-30 : VENDETTA?
2011-03-16 : SADƏCƏ...
2010-10-02 : ATA QATİLLƏRİ
2010-08-14 : YUXU
2010-07-17 : ALDIRMA, KÖNÜL!
2010-06-12 : VAMPYRUM
2010-05-01 : MAY GÜNÜ
2010-04-24 : MONOLOQ
2010-04-03 : SPARTAKiada
2010-02-20 : DERBİ
2009-12-19 : ÇƏTİN SÖHBƏT
2009-10-31 : İMLA QONAQLIĞI
2009-10-10 : SEZARIN QAYITMASI
SON XƏBƏRLƏR
2018-07-22
2018-07-21
2018-07-20


VİDEO



ƏDALƏT BU GÜN
Redaktor seçimi
FOTOREPORTAJ
GÜNÜN SİTATI
SORĞU
Yay tətilini harada keçirirsiniz?

Evdə (20%)
İşdə (80%)

ÇOX OXUNAN
GÜNÜN LƏTİFƏSİ
Qadın hirslə ərinə zəng edir:
-Hansı cəhənnəmdəsən indiyə qədər? Saat neçədir, xəbərin var?
-Əzizim, o heç vaxt unutmadığın qeyri-adi üzük olan zərgərlik dükanı var idiye. O vaxt pulum olmadı, ala bilmədim sənə. Dedim ki, eybi yox, pulum olan kimi ilk işim bu üzüyü sənə almaq olacaq. Yadındadır? Qadın yumşalır və həyəcandan titrəyən səslə:
- Hə, əzizim, əlbəttə yadımdadır. Heç xatırlamaz olarammı?
- Bax o dükanın yanındakı çayxanada uşaqlarla domino oynayıram, bir azdan gələcəm.




digər lətifələr
ARXİV
FACEBOOK